#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Xung đột địa chính trị và bài học lịch sử: Chứng khoán Việt Nam thường “rung lắc rồi ổn định”

Phản ứng ngắn hạn, tác động chủ yếu từ tâm lý

Theo thống kê của Chứng khoán VPBank (VPBankS), mỗi khi các cuộc xung đột quân sự lớn bùng phát, thị trường chứng khoán toàn cầu thường phản ứng tiêu cực trong ngắn hạn do lo ngại giá dầu leo thang, lạm phát gia tăng và rủi ro địa chính trị lan rộng. Tuy nhiên, với VN-Index, mức độ tác động trực tiếp thường không quá lớn và mang tính tạm thời. So với S&P 500, VN-Index ít phản ứng trực diện hơn, đa phần chỉ rung lắc trong 1–2 phiên rồi dần “shake off” nếu xung đột không kéo dài hoặc lan rộng.

Ngoại lệ đáng chú ý là phiên 13/4/2024 khi Iran tấn công Israel, song áp lực khi đó chủ yếu đến từ tỷ giá và bán ròng khối ngoại, thay vì tác động trực tiếp từ yếu tố quân sự.

Rủi ro trọng yếu: Nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng

Báo cáo của VPBankS cho rằng rủi ro lớn nhất hiện nay nằm ở khả năng gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu, đặc biệt nếu Eo biển Hormuz bị đóng cửa hoặc hạn chế lưu thông kéo dài. Đây là tuyến vận chuyển khoảng 20–22% nguồn cung dầu toàn cầu và lượng lớn LNG, do đó bất kỳ sự gián đoạn nào cũng có thể khiến giá dầu tăng mạnh từ 10–50 USD/thùng, thậm chí lên 90–150 USD/thùng trong kịch bản tiêu cực. Khi đó, giá xăng dầu bán lẻ toàn cầu tăng theo, kéo theo áp lực lạm phát và tăng trưởng kinh tế, trong khi vàng có thể tiếp tục tăng mạnh với vai trò tài sản trú ẩn an toàn, hướng tới vùng 5.429–5.734 USD/oz.

Kịch bản VN-Index và sự phân hóa cơ hội đầu tư

Trong tuần giao dịch 2–6/3, VN-Index có thể đối mặt áp lực bán và rung lắc mạnh nếu giá dầu tăng vượt dự báo hoặc xung đột leo thang. Chỉ số đang ở sát vùng đỉnh 1.900–1.920 điểm, do đó có thể điều chỉnh về 1.850–1.870 điểm, thậm chí sâu hơn về 1.800–1.830 điểm nếu lực bán gia tăng. Dù vậy, do Việt Nam ít phụ thuộc trực tiếp vào dầu Iran, tác động chủ yếu vẫn đến từ tâm lý và dòng vốn ngoại. Trong bối cảnh đó, các nhóm Dầu khí, Năng lượng, Hóa chất, Cảng biển – Logistics có thể hưởng lợi, trong khi tiêu dùng, sản xuất và vận tải đường bộ đối mặt áp lực chi phí đầu vào gia tăng.