Nhập khẩu vàng: NHNN cân nhắc "nới lỏng" chính sách

Ngân hàng Nhà nước dự kiến cấp phép cho doanh nghiệp, ngân hàng đủ điều kiện được nhập khẩu vàng nguyên liệu và sản xuất vàng miếng, chấm dứt thế độc quyền, tạo lập thị trường vàng cạnh tranh và minh bạch hơn. Đồng thời, cơ quan này cũng đang nghiên cứu khả năng thành lập Sở Giao dịch vàng quốc gia.

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang rục rịch cấp phép cho các doanh nghiệp và ngân hàng đủ điều kiện được sản xuất vàng miếng và nhập khẩu vàng nguyên liệu, không chỉ để phục vụ nhu cầu chế tác vàng trang sức mỹ nghệ mà còn nhằm bình ổn thị trường vàng miếng. Động thái này cho thấy quyết tâm của nhà điều hành trong việc chủ động kiểm soát nguồn cung, góp phần hạ nhiệt giá vàng trong nước và giảm thiểu chênh lệch với giá thế giới.

Ngân hàng Nhà nước chuẩn bị khai thông cơ chế nhập khẩu vàng, tiến tới chấm dứt thế độc quyền trong sản xuất vàng miếng – một bước chuyển mang tính cấu trúc đối với thị trường kim loại quý.

Thông tin trên được ông Đào Xuân Tuấn – Cục trưởng Cục Quản lý Ngoại hối (NHNN) – chia sẻ trong cuộc trao đổi với báo chí xoay quanh dự thảo Nghị định sửa đổi Nghị định 24/2012. Theo ông Tuấn, NHNN đã hoàn tất dự thảo trên tinh thần bám sát chỉ đạo của Chính phủ, với mục tiêu điều tiết thị trường vàng theo hướng minh bạch, cạnh tranh và hội nhập hơn.

Dự thảo lần này mở đường cho việc xóa bỏ cơ chế độc quyền nhà nước trong sản xuất vàng miếng, xuất – nhập khẩu vàng nguyên liệu. Thay vào đó, NHNN sẽ cấp phép có điều kiện cho một số doanh nghiệp và ngân hàng đủ năng lực được trực tiếp tham gia nhập khẩu vàng nguyên liệu, sản xuất vàng miếng, cũng như phục vụ nhu cầu sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ.

Tuy nhiên, quá trình “mở cửa” sẽ không đồng nghĩa buông lỏng kiểm soát. NHNN dự kiến thiết lập cơ chế cấp hạn mức nhập khẩu cho từng tổ chức được phép tham gia, nhằm đảm bảo thị trường vẫn trong vòng điều tiết, tránh tình trạng đầu cơ, thao túng.

Đáng chú ý, dự thảo cũng đưa ra yêu cầu cao hơn đối với các đơn vị sản xuất vàng: phải công bố rõ tiêu chuẩn áp dụng, khối lượng, hàm lượng sản phẩm, và chịu trách nhiệm pháp lý nếu sản phẩm thực tế không đúng cam kết. Đồng thời, các doanh nghiệp buộc phải xây dựng quy trình nội bộ về giao dịch vàng miếng với khách hàng, có hệ thống lưu trữ dữ liệu giao dịch đầy đủ, chính xác, và sẵn sàng kết nối với cơ quan chức năng khi cần.

“Với cơ chế mới, thị trường sẽ xuất hiện thêm nhiều thương hiệu vàng miếng hợp pháp, cạnh tranh lành mạnh, hạn chế chênh lệch giá bất hợp lý, và người dân sẽ có thêm lựa chọn”, ông Tuấn nhấn mạnh.

Không chỉ dừng ở việc xóa độc quyền, NHNN còn đề xuất cải cách sâu hơn: yêu cầu hóa đơn điện tử, thanh toán qua tài khoản đối với các giao dịch vàng miếng – động thái được kỳ vọng sẽ chặn đứng dòng tiền “ngầm” trong lĩnh vực này.

Song song đó, NHNN cũng đang nghiên cứu mô hình Sở Giao dịch vàng quốc gia hoặc đưa vàng vào giao dịch tại Sở Giao dịch hàng hóa, học hỏi kinh nghiệm quốc tế để định hình một sân chơi minh bạch, hiện đại và hiệu quả hơn cho thị trường vàng Việt Nam.