Ngành chứng khoán – Cấu trúc và tiềm năng tăng trưởng

Ngành chứng khoán hiện hoạt động chủ yếu trên ba mảng kinh doanh chính: môi giới, kinh doanh nguồn margin, và tự doanh.

1. Mảng Môi giới – Cạnh tranh thị phần, biên lợi nhuận thấp

Mảng môi giới là sân chơi có tính cạnh tranh khốc liệt khi nhiều công ty chấp nhận trả hoa hồng cao và giảm mạnh phí giao dịch để thu hút khách hàng. Dù thanh khoản thị trường hiện rất sôi động, đạt trung bình 1–2 tỷ USD/ngày, doanh thu và lợi nhuận từ mảng này lại có xu hướng giảm. Thị phần dẫn đầu vẫn thuộc về VPS và SSI.

 

2. Mảng Kinh doanh Nguồn Margin – “Miếng bánh” lợi nhuận lớn nhất

Đây là mảng mang lại tỷ suất lợi nhuận cao nhất cho các công ty chứng khoán. Môi giới dù lợi nhuận thấp nhưng đóng vai trò nền tảng để phát triển dịch vụ cho vay ký quỹ. Càng nhiều khách hàng cá nhân, dư nợ margin càng dễ tăng trưởng, giúp công ty hưởng chênh lệch NIM cao.

Các công ty có vốn điều lệ lớn hoặc ngân hàng mẹ hậu thuẫn có lợi thế rõ rệt nhờ nguồn vốn dồi dào. TCBS – chuẩn bị IPO – hiện dẫn đầu dư nợ margin với chiến lược phát triển công nghệ thay vì cạnh tranh phí giao dịch.

Tiềm năng của mảng này còn rất lớn khi tỷ lệ dư nợ cho vay/vốn chủ sở hữu của các công ty top đầu mới quanh mức 1 lần, trong khi quy định cho phép lên tới 2 lần.

 

3. Mảng Tự doanh – Lợi nhuận đột phá khi chọn đúng thương vụ

Tự doanh thường ít thương vụ nhưng lợi nhuận có thể đột biến khi đầu tư đúng. Điển hình, VIX trong quý 2/2025 ghi nhận lợi nhuận vượt SSI nhờ nắm giữ số lượng lớn cổ phiếu thuộc hệ sinh thái GEX. Trước đây, mảng này ghi dấu ấn với VCI, SHS, VDS, nhưng hiện VIX đang nổi lên như một cái tên dẫn đầu.

 

VIX nhịp 1 cho lợi nhuận 114%