Làn sóng IPO mới: Sức bật nội lực dưới tác động chính sách

Làn sóng IPO thứ ba là một minh chứng cho sự đồng bộ giữa tầm nhìn vĩ mô và sức sống nội tại của doanh nghiệp, hứa hẹn đưa TTCK Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới, chuyên nghiệp và quy mô hơn.

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang chứng kiến giai đoạn sôi động chưa từng có, với hàng loạt doanh nghiệp lớn chuẩn bị IPO và niêm yết. Khung pháp lý thông thoáng kết hợp sức mạnh nội tại của doanh nghiệp tạo nên động lực khác biệt, đẩy làn sóng lần này vượt xa các kỳ IPO trước.

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước vào một kỷ nguyên sôi động hiếm có với sự khởi động của làn sóng IPO/niêm yết thứ ba. Khác biệt lớn nhất lần này là sự cộng hưởng chiến lược: những cải cách pháp lý mang tính đột phá của Chính phủ đang mở đường, trong khi thế hệ doanh nghiệp tư nhân tỷ đô đã trưởng thành về nội lực và năng lực quản trị, tạo nên xung lực kép thúc đẩy thị trường vốn vươn tầm.

Cú hích pháp lý: Rút ngắn quy trình, mở rộng nguồn cung

Lịch sử IPO/niêm yết Việt Nam đã trải qua hai làn sóng lớn (2006-2009 gắn với CPH DNNN, và 2017-2018 gắn với Nghị quyết 10-NQ/TW về kinh tế tư nhân). Làn sóng thứ ba đang được kích hoạt bởi Nghị định số 245/2025/NĐ-CP, tạo ra cú hích chính sách rõ rệt.

Điểm nhấn nổi bật là quy trình IPO và niêm yết được rút ngắn đáng kể. Các thương vụ gần đây như TCBS niêm yết trên HoSE chỉ sau hơn 30 ngày hoàn tất IPO, hay VPBankS, VPS thực hiện song song hai thủ tục, cho thấy sự linh hoạt và hiệu quả cao của khung pháp lý mới.

Quan trọng hơn, Nghị định 245 mở rộng cánh cửa cho khối doanh nghiệp FDI, vốn chiếm tỷ trọng rất nhỏ trong vốn hóa dù đóng góp hơn 30% tổng doanh thu thuần và trên 70% kim ngạch xuất khẩu. Quy định mới chỉ yêu cầu doanh nghiệp FDI đăng ký với Sở Giao dịch Chứng khoán thay vì UBCKNN, được Phó Chủ tịch Bùi Hoàng Hải nhấn mạnh là giải pháp đa dạng hóa hàng hóa chất lượng cao.

Ngoài ra, việc Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng sàn giao dịch riêng cho doanh nghiệp khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, với điều kiện niêm yết linh hoạt (dựa trên doanh thu, người dùng thay vì lợi nhuận), cho thấy quyết tâm của Nhà nước trong việc tạo nền tảng cho mọi loại hình doanh nghiệp.

Nội lực bùng nổ: Thế hệ doanh nghiệp tỷ đô lên sàn

Làn sóng IPO lần này có động lực từ chính nhu cầu vốn khổng lồ của nền kinh tế, với mục tiêu tăng trưởng 2 con số và nhu cầu đầu tư ước tính 270 tỷ USD mỗi năm trong giai đoạn 2026-2030. Nâng tỷ trọng huy động vốn qua kênh chứng khoán là giải pháp chiến lược để giảm gánh nặng 50% vốn đang đổ dồn vào hệ thống ngân hàng.

Điểm sáng nhất là sự trưởng thành của thế hệ doanh nghiệp tư nhân Việt Nam. Theo dự báo từ BSC, thị trường sắp đón hàng loạt "tân binh" với mức định giá tỷ đô trải rộng ở nhiều lĩnh vực:

Tài chính: F88, TCBS, VPBankS, VPS.

Công nghệ: Viettel IDC, VNPAY, MISA.

Tiêu dùng và Dịch vụ: Thaco, Bách Hóa Xanh, Highlands Coffee, Golden Gate, Long Châu, Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á, DatVietVAC, Galaxy Media...

Sự kiện niêm yết của các thương hiệu đình đám này sẽ cung cấp thêm nhiều lựa chọn chất lượng, gia tăng mạnh mẽ tính hấp dẫn và chiều sâu cho thị trường vốn Việt Nam.

Dòng vốn ngoại và tâm lý nhà đầu tư nội

Làn sóng IPO thứ ba diễn ra đúng vào thời điểm TTCK Việt Nam đứng trước cơ hội lớn từ dòng vốn quốc tế sau khi được nâng hạng. Ông Phạm Lưu Hưng (SSI) cho biết, nhà đầu tư quốc tế đã sẵn sàng giải ngân nếu doanh nghiệp Việt Nam đáp ứng đúng chuẩn mực quốc tế.

Về nguy cơ dòng vốn bị phân mảnh, ông Hoàng Nam (Vietcap) cho rằng lo lắng này chưa cần thiết, bởi thị trường đã được nâng hạng, một đợt vốn mới sẽ đổ vào và giúp cân bằng nhu cầu huy động.

Đáng chú ý, thị trường vốn còn được tiếp sức từ dòng tiền nội. Với môi trường lãi suất thấp và tỷ lệ người có tài khoản chứng khoán mới đạt 10% dân số, các chuyên gia tin rằng nhà đầu tư trong nước có thu nhập cao đang tìm kiếm kênh sinh lời mới, bao gồm cả cơ hội đầu tư vào các tân binh tiềm năng trên sàn chứng khoán.