#Hàng hóa

24HMONEY đã kiểm duyệt

Bỏ độc quyền vàng miếng, thị trường kỳ vọng rút ngắn khoảng cách giá

Sau hơn một thập kỷ siết chặt, Chính phủ quyết định khai thông thị trường vàng miếng bằng việc xóa bỏ độc quyền, mở cửa nhập khẩu và sản xuất cho ngân hàng, doanh nghiệp – một bước đi nhằm hạ nhiệt cơn sốt giá và tái lập trật tự thị trường.

Sau hơn một thập kỷ duy trì chính sách kiểm soát độc quyền vàng miếng, Chính phủ vừa tung ra "đòn quyết định" với việc xóa bỏ thế độc tôn của SJC. Động thái này không chỉ là một thay đổi kỹ thuật, mà còn là một bước ngoặt chiến lược được kỳ vọng sẽ giáng đòn mạnh vào cơn sốt giá, tái lập trật tự và sự minh bạch cho thị trường vàng.

Theo Nghị định 232 sửa đổi, bổ sung Nghị định 24, Ngân hàng Nhà nước sẽ trao quyền nhập khẩu và sản xuất vàng miếng cho các ngân hàng và doanh nghiệp đủ điều kiện. Dự kiến, sẽ có khoảng 8 ngân hàng và 3 doanh nghiệp lớn, bao gồm PNJ, DOJI và SJC, tham gia vào "sân chơi" mới này.

Từ độc quyền đến cạnh tranh: Nguồn cung tăng, giá giảm

Chấm dứt độc quyền là mở ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh hơn, phá vỡ thế độc tôn vốn được xem là "thủ phạm" chính gây ra tình trạng giá vàng trong nước luôn chênh lệch quá xa so với thế giới. Ông Nguyễn Trung Anh, Chủ tịch Công ty Ancarat, nhận định khi nhiều đơn vị cùng sản xuất và nhập khẩu, thị trường sẽ có thêm các sản phẩm đa dạng, chất lượng, dịch vụ tốt hơn.

Vấn đề thiếu nguyên liệu cũng sẽ được tháo gỡ. Quy định mới về cơ chế nhập khẩu vàng nguyên liệu để phân phối lại cho các doanh nghiệp chế tác là giải pháp hợp lý, giúp các thương hiệu lớn như PNJ không còn phải "đau đầu" vì thiếu vàng để sản xuất. Với nhu cầu vàng đầu tư bình quân 30 tấn mỗi năm, cơ chế nhập khẩu chính thức sẽ giúp Việt Nam không cần phụ thuộc vào dự trữ ngoại hối quốc gia như trước, góp phần củng cố ổn định kinh tế vĩ mô.

Tác động có độ trễ: Chênh lệch giảm dần, nhưng không ngay lập tức

Mặc dù được đánh giá là một bước đi đột phá, các chuyên gia đều nhận định tác động của chính sách mới sẽ cần có thời gian. Ông Huỳnh Trung Khánh, Phó chủ tịch Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam, cho rằng giá vàng khó có thể giảm mạnh ngay lập tức. Tuy nhiên, ông tin rằng về trung và dài hạn, mức chênh lệch giữa giá vàng nội địa và thế giới sẽ rút xuống quanh 4-5 triệu đồng/lượng, thay vì có lúc lên tới gần 20 triệu đồng như trước đây.

Ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính – Ngân hàng, Đại học Nguyễn Trãi, nhấn mạnh rằng đây không phải là "thả nổi" thị trường, mà là chuyển từ mô hình một trung tâm chi phối sang mô hình đa chủ thể trong khuôn khổ quản lý tập trung. Điều kiện cấp phép cao, với vốn điều lệ từ 1.000 tỷ đồng trở lên, đảm bảo "sân chơi" chỉ dành cho những doanh nghiệp lớn, có tiềm lực tài chính và năng lực quản trị, tạo ra một cơ chế cạnh tranh có chọn lọc.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất vẫn nằm ở niềm tin và thói quen của người dân đối với vàng miếng SJC. Để các thương hiệu vàng khác chiếm lĩnh thị trường, cần có sự kiên trì, minh bạch và cam kết đảm bảo thanh khoản bền vững. Về phía SJC, việc mất độc quyền buộc họ phải cạnh tranh thực chất, nâng cấp công nghệ và dịch vụ nếu muốn giữ vị thế dẫn dắt.

Triển vọng thị trường và bài học từ chính sách

Việc Chính phủ quyết định xóa bỏ độc quyền là một bước đi tất yếu, phù hợp với sự phát triển của thị trường. Nó không chỉ giúp giảm chênh lệch giá, mà còn thay đổi cấu trúc toàn bộ ngành vàng, từ sản xuất, chế tác đến phân phối. Các doanh nghiệp trong nước sẽ có cơ hội mở rộng sản xuất, đa dạng hóa sản phẩm, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng.

Tuy nhiên, chính sách mới này vẫn cần có sự giám sát chặt chẽ từ cơ quan quản lý để đảm bảo nguồn cung được phân bổ hợp lý, tránh tình trạng doanh nghiệp lạm dụng để đầu cơ hoặc tạo khan hiếm giả. Chỉ khi đó, thị trường vàng mới thực sự trở nên minh bạch và ổn định, mang lại lợi ích lâu dài cho cả nền kinh tế và người dân.