Việt Nam sắp thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa: Vốn tối thiểu 10.000 tỷ, dưới 10 sàn, “mở cửa” cho kinh tế tư nhân

Tại họp báo Chính phủ chiều 7/8/2025, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết đề án thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa đã được hoàn thiện, trình Chính phủ và xin ý kiến Bộ Chính trị trước khi triển khai. Đây được coi là một bước ngoặt quan trọng, mở ra khuôn khổ pháp lý đầu tiên cho giao dịch tài sản số tại Việt Nam.

🗓 Lộ trình triển khai

Thời điểm dự kiến: Nếu được Bộ Chính trị thông qua sớm, quy định có thể ban hành trong tháng 8, muộn nhất tháng 9/2025.

Giai đoạn thí điểm: Sẽ có hơn một sàn tham gia, nhưng dưới 10 sàn để đảm bảo cạnh tranh và kiểm soát rủi ro trong quá trình đánh giá.

📌 Tiêu chí lựa chọn sàn tham gia

- Minh bạch về công nghệ, tài chính và năng lực chuyên môn.

- Có quy trình quản trị, hệ thống giám sát, bảo mật đạt chuẩn quốc tế.

- Ưu tiên kinh tế tư nhân theo Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị, khuyến khích đổi mới sáng tạo.

💰 Điều kiện cấp phép khắt khe

- Vốn điều lệ thực góp: Tối thiểu 10.000 tỷ đồng.

- Cơ cấu cổ đông:

- 65% vốn phải thuộc sở hữu tổ chức.

Trong đó, ít nhất 35% vốn đến từ 2/5 loại hình:

1. Ngân hàng thương mại

2. Công ty chứng khoán

3. Công ty quản lý quỹ

4. Công ty bảo hiểm

5. Doanh nghiệp công nghệ

Tỷ lệ vốn ngoại: Không vượt quá 49%.

🌍 Bối cảnh & lý do thận trọng

Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có tỷ lệ người tham gia giao dịch tài sản số cao ở châu Á, nhưng chưa có khung pháp lý hoàn chỉnh.

Trên thế giới, lĩnh vực này vẫn gây tranh cãi, nhiều nước chưa công nhận hoặc đang trong giai đoạn thử nghiệm.

Việt Nam từng chứng kiến nhiều vụ việc rủi ro, lừa đảo trong lĩnh vực tài sản số, do đó Chính phủ lựa chọn cách tiếp cận thận trọng, bảo vệ nhà đầu tư và an toàn hệ thống tài chính.

🛡 Cơ chế giám sát

Bộ Tài chính phối hợp Bộ Công an, Ngân hàng Nhà nước và các cơ quan liên quan để giám sát hoạt động, xử lý vi phạm.

Các sàn sẽ phải tuân thủ yêu cầu báo cáo định kỳ, chịu thanh tra – hậu kiểm và áp dụng chuẩn KYC/AML (xác minh danh tính, phòng chống rửa tiền).

⚡ Tác động kỳ vọng

- Hợp thức hóa kênh giao dịch: Giúp thị trường minh bạch, bảo vệ nhà đầu tư, tạo niềm tin.

- Huy động vốn mới: Kích hoạt các nguồn vốn tư nhân, thu hút đầu tư công nghệ và tài chính.

- Tạo ngành kinh tế mới: Hình thành dịch vụ tài sản số, thúc đẩy kinh tế số, blockchain, fintech.

- Hội nhập quốc tế: Tiệm cận chuẩn mực của các trung tâm tài chính khu vực.

📊 Tầm nhìn dài hạn

Việc thí điểm không chỉ nhằm kiểm nghiệm khả năng vận hành và giám sát, mà còn là bước đệm để Việt Nam xây dựng thị trường tài sản số chính thức, tương thích với xu hướng tài chính toàn cầu. Nếu thành công, đây có thể trở thành một trụ cột mới của nền kinh tế số, bên cạnh ngân hàng, chứng khoán, và bảo hiểm.

💡 Đây là “cuộc chơi” chỉ dành cho những tổ chức có tiềm lực tài chính, công nghệ và quản trị rủi ro vượt trội. Trong ngắn hạn, quy mô thử nghiệm sẽ nhỏ và kiểm soát chặt, nhưng về dài hạn, Việt Nam hoàn toàn có cơ hội trở thành trung tâm giao dịch tài sản số trong khu vực, nếu cân bằng được giữa đổi mới và an toàn hệ thống.