Tỷ giá biến động chủ yếu là do áp lực ngắn hạn

TS. Lê Hà Thu, giảng viên khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng cho rằng, biến động tỷ giá chủ yếu do các áp lực ngắn hạn nên không quá đáng lo ngại.

Tính đến cuối tuần, tỷ giá VND/USD tại Vietcombank đạt mức 26.412 VND/USD (bán ra), tăng 3,4% so với đầu năm và giảm 0,5% so với mức đỉnh ngày 22/8. Trên thị trường toàn cầu, chỉ số USD (DXY) duy trì quanh ngưỡng 100 điểm, phản ánh tâm lý chờ đợi từ giới đầu tư trước cuộc họp chính sách tiền tệ tháng 12 của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Từ đầu năm đến nay, Fed đã giữ nguyên lãi suất 4,5% trong 5 lần và giảm 0,25 điểm phần trăm trong các cuộc họp tháng 9 và tháng 10. Tính từ năm 2022, Fed đã tăng lãi suất 11 lần, đưa lãi suất lên mức cao nhất trong 20 năm qua. Chênh lệch giữa chính sách giảm lãi suất của Việt Nam và việc duy trì lãi suất cao của Fed đã tạo ra một khoảng cách nhất định, khiến tỷ giá gia tăng. Điều này cũng gây áp lực đối với các doanh nghiệp nhập khẩu nguyên vật liệu bằng USD.

Nguyên nhân tỷ giá tăng được cho là do cầu ngoại tệ trong nước, đặc biệt ở các lĩnh vực sản xuất, dịch vụ và du lịch. Trong quý II và III, nhiều doanh nghiệp đẩy mạnh nhập khẩu nguyên vật liệu, thiết bị phục vụ sản xuất, đồng thời mùa cao điểm khách du lịch nước ngoài đến Việt Nam cũng dẫn đến nhu cầu ngoại tệ tăng cao. Ngoài ra, tâm lý tích trữ ngoại tệ trong dân cư cũng có thể tạo áp lực tạm thời lên tỷ giá.

Áp lực tỷ giá có thể còn dai dẳng khi thị trường bước vào 3 đợt cao điểm về nhu cầu ngoại tệ: mùa tựu trường (tháng 8-9), mùa lễ hội cuối năm (tháng 11-12) và mùa cao điểm thanh toán quốc tế dịp trước Tết Nguyên đán. Sức ép càng gia tăng khi khối ngoại quay đầu bán ròng trên thị trường chứng khoán sau một thời gian mua vào, tác động trực tiếp đến cán cân thanh toán tổng thể và nguồn cung USD.

Trên thị trường liên ngân hàng, chênh lệch lãi suất giữa đồng USD và VND đang ngày càng nới rộng, tạo môi trường thuận lợi cho các hoạt động đầu cơ. Nhìn rộng hơn, bối cảnh vĩ mô với chính sách duy trì mặt bằng lãi suất thấp trong dài hạn để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, dù cần thiết, cũng là một yếu tố cố hữu tạo ra áp lực thường trực lên tỷ giá.

Tỷ giá biến động chủ yếu là do áp lực ngắn hạn — TS. Lê Hà Thu, giảng viên khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng

Tuy nhiên, TS. Lê Hà Thu, giảng viên khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng, cho rằng biến động tỷ giá chủ yếu do các áp lực ngắn hạn nên không quá đáng lo ngại. Bà Thu cho biết, về lý thuyết, Ngân hàng Nhà nước sẽ xem xét các áp lực dài hạn để điều chỉnh tỷ giá phù hợp, bao gồm trạng thái cán cân xuất nhập khẩu và cán cân thu nhập trong dài hạn. Hiện tại, tỷ giá biến động mạnh chủ yếu do các áp lực ngắn hạn khi cuối năm, nhu cầu thanh toán tăng cao, dẫn đến cầu ngoại tệ tăng, nên tỷ giá tăng là điều bình thường. Nhu cầu này sẽ giảm trong thời gian ngắn; thêm vào đó, thời điểm gần Tết Nguyên đán Việt Nam sẽ đón nhận luồng kiều hối về, sẽ tác động làm giảm áp lực tỷ giá.