#Kinh doanh

24HMONEY đã kiểm duyệt

Từ Nội Bài nhìn ra thế giới: Làm sao để chấm dứt nạn “hét giá” ở sân bay?

Câu chuyện về chiếc bánh mì giá 208.000 đồng tại sân bay Nội Bài không phải là lần đầu, và rất có thể chưa phải là lần cuối. Vấn đề nằm ở chỗ: trong một không gian tưởng như hiện đại và kiểm soát chặt chẽ nhất, "chặt chém" vẫn ngang nhiên tồn tại như một thứ lệ thường.

Bánh mì 208.000 đồng ở sân bay Nội Bài: Lằn ranh mong manh giữa tiện ích và “chặt chém”

Ngay sau khi thông tin về chiếc bánh mì giá 208.000 đồng tại sân bay Nội Bài gây bức xúc dư luận, cơ quan quản lý đã vào cuộc. Cục Hàng không Việt Nam yêu cầu sân bay Nội Bài phối hợp với Cảng vụ Hàng không miền Bắc làm rõ vụ việc, đồng thời đề nghị Tổng công ty Cảng Hàng không Việt Nam (ACV) rà soát lại toàn bộ mức giá hàng hóa, dịch vụ, đặc biệt là dịch vụ ăn uống tại sân bay, để bảo đảm sự tương xứng giữa giá cả và chất lượng, tránh tình trạng vượt xa mặt bằng chung.

Thực tế, phản ánh về đồ ăn, thức uống "đội giá" tại sân bay không phải chuyện mới. Dư luận từng nhiều lần phản ứng gay gắt, song sự việc lần này được xem là “giọt nước tràn ly”. Những câu chuyện tương tự được hàng loạt độc giả chia sẻ lại: chai nước lọc 500ml giá 80.000 đồng, cà phê Việt gần 10 USD, hay bát phở gà hơn 200.000 đồng. Mức giá được cho là đắt gấp nhiều lần các sân bay quốc tế tại Mỹ, Canada hay khu vực Đông Nam Á, trong khi chất lượng chỉ ở mức trung bình.

Nhiều ý kiến phản biện lập luận thường được viện dẫn là chi phí thuê mặt bằng cao hoặc hoạt động 24/24. “Không thể vin vào chi phí vận hành để nhân giá lên gấp 3, 5 lần, thậm chí cả chục lần. Khách bị buộc phải mua trong thế không còn lựa chọn nào khác – đó là hành vi lạm dụng thế độc quyền chứ không còn là giao dịch tự nguyện,” một độc giả bức xúc.

Thực tế, vị trí sân bay vốn đặc thù – nơi hành khách ít có thời gian và lựa chọn – khiến mức giá đắt đỏ không chỉ là gánh nặng chi tiêu, mà còn là một rào cản vô hình với du lịch. Sân bay là “cửa ngõ quốc gia”, nơi du khách quốc tế tiếp xúc đầu tiên và cuối cùng khi đến Việt Nam. Một ấn tượng tiêu cực về giá cả tại đây có thể đủ khiến họ không muốn quay trở lại lần thứ hai.

Không ít độc giả lên tiếng kêu gọi minh bạch giá, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, thậm chí thu hồi giấy phép kinh doanh nếu tái phạm. Những lợi ích tức thời cho một nhóm nhỏ không thể đánh đổi bằng thiệt hại dài hạn cho hình ảnh quốc gia và ngành du lịch.

Kinh nghiệm từ thế giới: Kiểm soát giá, không để sân bay thành “vùng xám”

Tình trạng giá cao tại sân bay không chỉ tồn tại ở Việt Nam. Tuy nhiên, ở nhiều quốc gia, chính quyền đã có cách kiểm soát hợp lý để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Tại Thái Lan, sau khi báo chí phản ánh về giá thức ăn đắt đỏ tại sân bay Don Mueang, Tổng Thanh tra nước này đích thân kiểm tra và phát hiện giá cao hơn 85–200% so với ngoài thị trường. Sau đó, một khu ẩm thực bình dân đã được mở trong sân bay, với giá trần khoảng 70.000 đồng/món.

Ấn Độ triển khai mô hình "Udaan Yatri Cafe" – chuỗi quán cà phê sân bay giá rẻ với giá nước uống chỉ từ 3.000 đồng và món ăn nhẹ từ 6.000 đồng. Sáng kiến này được kỳ vọng sẽ nhân rộng toàn quốc, nhằm nâng trải nghiệm hành khách.

Tại Mỹ, chỉ một bài đăng phàn nàn về ly bia gần 30 USD cũng đủ khiến cơ quan quản lý vào cuộc. Hệ quả là hướng dẫn dài 35 trang đã được ban hành, giới hạn giá hàng hóa trong sân bay không được cao quá 10% so với cửa hàng ngoài.

Nhìn từ các mô hình quản lý hiệu quả trên, có thể thấy: vấn đề không nằm ở chỗ "giá cao", mà ở chỗ "giá có hợp lý, minh bạch và được kiểm soát hay không". Khi một chiếc bánh mì có thể trở thành giọt nước làm tràn ly, đã đến lúc ngành hàng không, cơ quan quản lý và doanh nghiệp cần đối diện thẳng thắn với câu hỏi: Sân bay là cửa ngõ quốc gia – hay chỉ là nơi buôn bán dễ dãi, mặc cả với lòng tin?