Trump thay Chủ tịch Fed: Điều gì sẽ xảy ra với lãi suất, thị trường và túi tiền người dân Mỹ?

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuần qua đã chính thức thông báo sẽ đề cử ông Kevin Warsh làm Chủ tịch tiếp theo của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), thay thế ông Jerome Powell khi nhiệm kỳ hiện tại kết thúc vào tháng 5 tới. Quyết định nhân sự này nhanh chóng thu hút sự chú ý của giới tài chính toàn cầu, bởi nó có thể mở ra một giai đoạn điều hành mới cho ngân hàng trung ương quyền lực nhất thế giới.

Trong suốt thời gian qua, ông Powell thường xuyên trở thành mục tiêu chỉ trích của Tổng thống Trump vì không cắt giảm lãi suất đủ nhanh và đủ mạnh. Trên mạng xã hội cá nhân, ông Trump khẳng định đã quen biết Kevin Warsh từ lâu và tin rằng ông Warsh sẽ trở thành một trong những Chủ tịch Fed “vĩ đại”, thậm chí có thể là người xuất sắc nhất trong lịch sử. Theo ông Trump, đây là lựa chọn “đúng khuôn mẫu” và sẽ không làm ông thất vọng.

Kevin Warsh là ai?

Ông Kevin Warsh, 55 tuổi, là một nhân vật kỳ cựu của Phố Wall và giới hoạch định chính sách Mỹ. Ông từng giữ chức Thống đốc Fed giai đoạn 2006–2011, thời điểm ngân hàng trung ương Mỹ đối mặt với cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Trong giai đoạn này, ông Warsh đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối Fed với Phố Wall và hệ thống tài chính.

Trước khi gia nhập Fed, ông bắt đầu sự nghiệp từ năm 1995 tại Morgan Stanley, làm việc trong lĩnh vực mua bán và sáp nhập. Ông cũng từng là cố vấn kinh tế cho Tổng thống George W. Bush.

Hiện nay, ông Warsh làm việc tại văn phòng quản lý tài sản gia đình của nhà đầu tư huyền thoại Stanley Druckenmiller, đồng thời là nghiên cứu viên thỉnh giảng tại Viện Hoover thuộc Đại học Stanford. Ông kết hôn với bà Jane Lauder – người thừa kế của tập đoàn mỹ phẩm Estée Lauder.

Quan điểm chỉ trích Fed và vấn đề độc lập chính sách

Trong những năm gần đây, ông Warsh nhiều lần công khai chỉ trích Fed, cho rằng ngân hàng trung ương đã làm suy yếu uy tín của mình khi không kiểm soát hiệu quả lạm phát trong giai đoạn đại dịch. Ông cũng phản đối việc Fed theo đuổi các sáng kiến mà ông coi là mang màu sắc ưu tiên chính trị, trong đó có các chương trình liên quan đến biến đổi khí hậu.

Phát biểu tại Washington vào mùa xuân năm ngoái, khi cuộc đua thay thế ông Powell bắt đầu nóng lên, ông Warsh cho rằng những “vết thương” hiện tại của Fed phần lớn là do chính cơ quan này gây ra. Theo ông, Fed cần khôi phục tính độc lập trong tư duy và đưa chính sách tiền tệ trở lại đúng vai trò cốt lõi.

Quan điểm về lãi suất: “Diều hâu” nhưng không cứng nhắc

Từng được biết đến là người có lập trường “diều hâu” với lạm phát, ủng hộ lãi suất cao để kiểm soát giá cả, gần đây ông Warsh đã có dấu hiệu điều chỉnh quan điểm. Ông cho rằng Fed nên cân nhắc hạ lãi suất trong bối cảnh kinh tế thay đổi, đặc biệt khi chi phí vay đang tạo áp lực lớn lên doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Trong một cuộc phỏng vấn với Fox Business hồi tháng 10, ông Warsh nhận định rằng nếu không có thay đổi về nhân sự và khuôn khổ điều hành, Fed sẽ tiếp tục mắc kẹt với những sai lầm trong quá khứ. Ông đồng thời bày tỏ sự ủng hộ đối với các chính sách kinh tế của ông Trump trong việc kiềm chế lạm phát.

Tuy nhiên, nếu trở thành Chủ tịch Fed, ông Warsh có thể phải đối mặt với sự phản đối trong nội bộ nếu tìm cách cắt giảm lãi suất quá quyết liệt. Tuần trước, Fed vẫn giữ nguyên lãi suất và ông Powell phát tín hiệu rằng Ủy ban chưa vội nới lỏng chính sách. Dự báo công bố tháng 12 cho thấy Fed chỉ kỳ vọng một lần cắt giảm lãi suất trong năm 2026.

Phản ứng của thị trường và giới đầu tư

Phần lớn nhà đầu tư đánh giá ông Warsh là một lựa chọn tương đối an toàn. Ông được xem là người có khả năng duy trì mức độ độc lập chính trị cao hơn so với một số ứng viên khác từng được cân nhắc, như Giám đốc Hội đồng Kinh tế Quốc gia Kevin Hassett.

Ông Jeffrey Roach, kinh tế trưởng tại LPL Financial, nhận định rằng Kevin Warsh là một lựa chọn đáng tin cậy và nhà đầu tư “nên cảm thấy nhẹ nhõm” trước quyết định này.

Fed và tác động trực tiếp đến người dân Mỹ

Các quyết định của Fed ảnh hưởng trực tiếp đến lãi suất quỹ liên bang – mức lãi suất chuẩn cho các ngân hàng vay mượn lẫn nhau. Khi lãi suất này giảm, chi phí vốn của ngân hàng thấp hơn, tạo điều kiện để hạ lãi suất cho khách hàng.

Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa lãi suất vay mua nhà, vay doanh nghiệp nhỏ hay vay mua ô tô sẽ giảm ngay lập tức. Fed chủ yếu kiểm soát lãi suất ngắn hạn và chỉ tác động gián tiếp đến lãi suất dài hạn.

Nếu Fed cắt giảm lãi suất dưới thời ông Warsh, tác động sẽ khác nhau tùy loại khoản vay. Các khoản vay ngắn hạn hoặc lãi suất thả nổi, như thẻ tín dụng hoặc thế chấp điều chỉnh theo lãi suất, thường phản ứng rõ rệt hơn. Lãi suất vay mua ô tô có thể giảm nhẹ, nhưng vẫn chịu ảnh hưởng lớn từ cung – cầu trên thị trường xe hơi.

Đối với người tiêu dùng, tác động dễ nhận thấy nhất thường nằm ở lãi suất thẻ tín dụng và tài khoản tiết kiệm. Khi Fed hạ lãi suất, chi phí nợ thẻ tín dụng có thể giảm phần nào, qua đó giúp giảm áp lực tài chính cho các hộ gia đình đang gánh nợ cao.