#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

Tiền nhàn rỗi: Vì sao vẫn "nằm yên" ở ngân hàng?

Trong bối cảnh thị trường đang thiếu vắng những kênh đầu tư đủ sức hấp dẫn và thanh khoản cao, dòng tiền nhàn rỗi vẫn kiên định "trú ẩn" trong hệ thống ngân hàng. Điều này diễn ra bất chấp thực tế lãi suất tiết kiệm duy trì ở mức thấp, cho thấy một tâm lý thận trọng sâu sắc và sự thiếu hụt lựa chọn hiệu quả cho nhà đầu tư trong giai đoạn hiện nay.

Bất chấp lãi suất tiết kiệm đang duy trì ở mức thấp, dòng tiền nhàn rỗi vẫn tiếp tục đổ mạnh vào hệ thống ngân hàng. Lý do không nằm ở kỳ vọng sinh lời cao, mà là sự khan hiếm kênh đầu tư đủ an toàn, thanh khoản và ổn định trong bối cảnh kinh tế vĩ mô tiềm ẩn nhiều biến động.

Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước, tính đến cuối tháng 3/2025, tổng tiền gửi tại các tổ chức tín dụng đạt gần 15 triệu tỷ đồng, tăng 1,8% so với tháng trước. Riêng tiền gửi dân cư chạm mốc 7,47 triệu tỷ đồng, tăng tới 5,73% so với đầu năm. Dù tiền gửi của các tổ chức kinh tế sụt giảm so với cuối 2024, nhưng lại bật tăng trở lại hơn 158.000 tỷ đồng trong tháng 3, phản ánh một sự dịch chuyển ngắn hạn đầy tính toán.

Tâm lý thận trọng trước sóng gió thị trường

Theo TS. Châu Đình Linh (ĐH Ngân hàng TP.HCM), lựa chọn gửi tiết kiệm hiện nay là biểu hiện rõ nét của tâm lý phòng thủ. Trong bối cảnh thị trường đầu tư biến động khó lường, nhà đầu tư cá nhân có xu hướng ưu tiên tính an toàn và khả năng rút vốn linh hoạt hơn là tìm kiếm mức lợi suất hấp dẫn. Cùng quan điểm, ông Nguyễn Quang Huy – Giám đốc điều hành Khoa Tài chính – Ngân hàng (ĐH Nguyễn Trãi) – khẳng định: “Khi thiếu các kênh đầu tư có lợi suất và thanh khoản đủ hấp dẫn, tiền gửi ngân hàng tất yếu trở thành lựa chọn số một”.

Điểm đáng chú ý là tín dụng toàn nền kinh tế vẫn tăng trưởng mạnh. Tính đến cuối tháng 5/2025, tổng dư nợ đạt xấp xỉ 16,6 triệu tỷ đồng, tăng 6,52% – gần gấp ba lần so với cùng kỳ năm ngoái. Điều này cho thấy nhu cầu vốn của nền kinh tế là có thực, song dòng tiền nhàn rỗi vẫn chưa được “giải phóng” khỏi hệ thống ngân hàng.

Bất động sản, vàng, chứng khoán: Những “miền đất hứa” chờ phép màu

Từng là “nam châm” hút tiền đầu cơ, thị trường bất động sản hiện đang rơi vào trạng thái chững lại. TS. Trần Xuân Lượng – Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đánh giá Thị trường BĐS Việt Nam – nhận định thị trường sẽ đi ngang trong nửa cuối năm, khi cả chính sách lẫn tình hình địa chính trị quốc tế đều chưa rõ ràng. Tâm lý đầu tư “lướt sóng” dần phai nhạt, thanh khoản giảm sút, khiến dòng tiền thận trọng quay lưng.

Giá vàng – một kênh truyền thống khác – lại đang trải qua những cơn “co giật” dữ dội. Trong nước, giá vàng miếng SJC tăng tới 44% chỉ trong 4 tháng đầu năm, rồi “đứng hình” suốt 2 tháng qua. Trên thị trường quốc tế, giá vàng leo thang từ 2.624 USD/ounce đầu năm lên gần 3.500 USD/ounce cuối tháng 4, trước khi điều chỉnh về quanh 3.400 USD/ounce. Dù nhiều tổ chức vẫn giữ quan điểm lạc quan, ông Shaokai Fan – đại diện Hội đồng Vàng Thế giới – cảnh báo “vàng có thể quay đầu bất cứ lúc nào”. Ông khuyên nhà đầu tư chỉ nên tham gia nếu xác định nắm giữ dài hạn hoặc sử dụng như một tài sản phòng thủ.

Trong khi đó, thị trường chứng khoán dù đang phục hồi, nhưng vẫn thiếu động lực bứt phá. Theo ông Phan Dũng Khánh – Giám đốc Tư vấn đầu tư Maybank Investment Bank – dòng tiền nhỏ lẻ đang quay lại với kỳ vọng ngắn hạn, nhưng các “cú huých” dài hạn như tăng trưởng GDP, chính sách hỗ trợ hay nâng hạng thị trường vẫn còn mờ nhạt.

Kênh mới chưa đủ sức thay thế, kênh cũ vẫn là “phao cứu sinh”

Không chỉ các kênh truyền thống suy yếu, những lựa chọn đầu tư mới như tài sản số hay thị trường tài chính quốc tế cũng chưa đủ an toàn để hấp dẫn số đông. Việc Quốc hội tiến tới luật hóa tài sản số trong Luật Công nghiệp Công nghệ số mở ra hướng đi tiềm năng, nhưng đây vẫn là sân chơi đòi hỏi kiến thức cao, khẩu vị rủi ro mạnh – điều mà phần lớn người dân không dễ tiếp cận.

TS. Nguyễn Trí Hiếu – chuyên gia tài chính – nhận định, yếu tố then chốt khiến tiền tiếp tục “neo đậu” trong ngân hàng chính là sự ưu tiên tuyệt đối cho bảo toàn vốn. “Lãi suất thấp không còn là vấn đề lớn với nhà đầu tư cá nhân. Họ sẵn sàng chấp nhận sinh lời thấp, miễn là không bị mất vốn. Và hiện tại, ngân hàng vẫn là nơi hiếm hoi hội tụ đủ ba tiêu chí: an toàn, thanh khoản, ổn định”, ông Hiếu nhấn mạnh.

Ngân hàng – pháo đài cuối cùng của niềm tin tài chính đại chúng

Rõ ràng, việc dòng tiền nhàn rỗi tiếp tục chọn ngân hàng không chỉ là phản ứng mang tính phòng vệ, mà còn là hệ quả tất yếu của một thị trường thiếu lựa chọn thỏa đáng. Khi bất động sản “trì trệ”, vàng đầy rủi ro, chứng khoán thiếu lực đẩy và tài sản số vẫn còn quá xa lạ – gửi tiết kiệm trở thành lựa chọn phù hợp nhất với đại đa số người dân Việt Nam, những người luôn đặt sự ổn định lên hàng đầu trong các quyết định tài chính.