Thị trường sang trang, chiến lược đầu tư cũng phải "lột xác"

Khi ngọn gió thương mại bắt đầu nổi sóng, việc tái cơ cấu danh mục đầu tư không còn là lời khuyên, mà là mệnh lệnh sống còn. Trong bức tranh đầy biến động ấy, cổ phiếu đầu tư công nổi lên như “pháo đài phòng thủ” – nơi trú ẩn chiến lược trước mọi cú sốc thị trường.

Tuyên bố áp thuế lên hàng loạt mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam từ phía Mỹ đã khơi dậy làn sóng lo ngại về sức chịu đựng của doanh nghiệp và viễn cảnh tăng trưởng những quý tới. Trong bối cảnh đó, tâm lý thận trọng bao trùm thị trường, khiến kỳ vọng về kết quả kinh doanh quý I trở nên dè dặt hơn bao giờ hết.

Lợi nhuận ngắn hạn hay sống sót dài hạn?

Ông Bùi Văn Huy – Giám đốc Khối Phân tích & Nghiên cứu FIDT – thẳng thắn chỉ ra: Quý I không phải “mùa gặt” lợi nhuận, nhưng là thời điểm thị trường sàng lọc những doanh nghiệp có nội lực, đủ sức bước vào chu kỳ mới. Những cái tên sáng giá hiện tại không nằm ở cổ phiếu chu kỳ hay ăn theo sóng hồi phục nhất thời, mà là những doanh nghiệp có sức chống chịu tốt, dòng tiền ổn định và ít phụ thuộc vào thị trường bên ngoài.

Các nhóm ngành như ngân hàng, bất động sản khu công nghiệp, vật liệu xây dựng và doanh nghiệp hưởng lợi từ đầu tư công được đánh giá có triển vọng, khi chính sách hỗ trợ tăng trưởng và lãi suất đang đóng vai trò bệ đỡ rõ rệt.

Ông Trương Đắc Nguyên – Trưởng bộ phận phân tích chiến lược thị trường của Chứng khoán Tiên Phong (TPS) – nhận định, lợi nhuận quý I có thể tăng khoảng 15% so với cùng kỳ. Nhưng đây chủ yếu là kết quả từ nền so sánh thấp năm ngoái, chứ chưa thể hiện sự phục hồi căn cơ.

Trong khi ngân hàng, bất động sản, đầu tư công là ba mũi nhọn được kỳ vọng, thì bán lẻ, thép và hàng không vẫn chịu sức ép kép từ chi phí đầu vào, sức mua giảm và lãi vay chưa thực sự hạ nhiệt.

Không tìm sóng – hãy tìm trụ

Các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư nên ưu tiên “phòng thủ chiến lược” thay vì “tấn công cảm tính”. Những cổ phiếu có dòng tiền khỏe, ít nợ vay, chủ động đầu vào – đầu ra, mô hình kinh doanh bền vững sẽ là điểm tựa quan trọng trong một thị trường đầy biến động. Đặc biệt, nên hạn chế các cổ phiếu chu kỳ, lợi nhuận mỏng, lệ thuộc vào xuất khẩu sang Mỹ và EU – những vùng hiện đang bị bao phủ bởi rủi ro chính sách và thuế quan.

Bên cạnh đó, việc sử dụng margin cũng cần được tiết chế. Trong thời điểm bất định, “thừa phòng thủ còn hơn thiếu thanh khoản”.

Đầu tư công: Thành trì giữa cơn gió ngược

Mặc dù thị trường từng chao đảo sau thông tin Mỹ áp thuế 46% với hàng Việt Nam, VN-Index đã nhanh chóng hồi phục trong các phiên đầu tháng 4. Dòng tiền thông minh không những trở lại với các bluechip mà còn chảy mạnh vào các nhóm cổ phiếu được Chính phủ “ưu ái” trong chính sách – đặc biệt là nhóm đầu tư công.

Điểm nhấn chính là gói tín dụng 500.000 tỷ đồng do Ngân hàng Nhà nước triển khai, tập trung cho các doanh nghiệp đầu tư hạ tầng và công nghệ số, với lãi suất ưu đãi thấp hơn thị trường 1-2 điểm phần trăm. Đây được xem là “liều doping” đáng kể, mở ra kỳ vọng tăng trưởng đột phá cho nhóm cổ phiếu đầu tư công trong thời gian tới.

Với quy mô vốn lớn và trúng đích hai trụ cột chiến lược – hạ tầng và công nghệ – gói hỗ trợ này được giới phân tích nhận định sẽ tạo động lực đáng kể cho nền kinh tế trong năm bản lề 2025. Việc Quốc hội thông qua kế hoạch tăng tỷ trọng đầu tư công từ 6% lên 7% GDP (tương đương 36 tỷ USD, tăng gần 40% so với năm 2024) càng củng cố thêm niềm tin vào triển vọng của nhóm ngành này.

Tuy nhiên, tốc độ giải ngân vẫn còn là điểm nghẽn. Trong 3 tháng đầu năm, giải ngân mới đạt gần 9% kế hoạch – thấp hơn so với cùng kỳ. Trước thực tế này, Thủ tướng Chính phủ đã có công điện khẩn yêu cầu các bộ ngành đẩy mạnh tiến độ, đồng thời điều chỉnh mục tiêu giải ngân lên 100% kế hoạch năm.

Chọn cổ phiếu như chọn chiến hữu

Trước quyết tâm chính trị rõ ràng từ phía Chính phủ, các tổ chức đầu tư lớn đã bắt đầu “chọn mặt gửi vàng”. Dragon Capital ưu ái mã VCG của Vinaconex – doanh nghiệp đầu ngành xây dựng – và HPG của Hoà Phát – doanh nghiệp vừa hưởng lợi từ hồi phục bất động sản, vừa nằm trong chuỗi cung ứng đầu tư công.

Tương tự, VCBS đánh giá cao tiềm năng ngắn hạn của VCG và HHV (Đèo Cả), hai mã có liên kết chặt với hạ tầng giao thông – lĩnh vực đang được rót vốn mạnh tay.

Trong giai đoạn “nhiễu động theo tuần, không theo quý”, khẩu vị rủi ro cần được kiểm soát chặt chẽ hơn bao giờ hết. Tìm kiếm lợi nhuận là mục tiêu, nhưng giữ được vốn mới là điều kiện tiên quyết để đi tiếp trong những ván cờ dài hạn.