Sự chuyển dịch của Quan hệ Nhà đầu tư (IR)

Vai trò của bộ phận Quan hệ Nhà đầu tư (IR) đang chuyển dịch nhanh chóng, từ một chức năng thiên về truyền thông sang vị trí mang tính chiến lược và tham gia vào quá trình ra quyết định trong bối cảnh thị trường vốn biến động, AI phát triển nhanh và các mô hình giao dịch mới dần hình thành.

Tại sự kiện IR Impact Forum - Canada 2026, các chuyên gia về hoạt động IR nhận định, sự thay đổi này không còn mang tính xu hướng mà đã trở thành thực tế trong hoạt động hàng ngày của các doanh nghiệp niêm yết.

Một trong những điểm nổi bật là việc các chuyên gia IR (IRO) ngày càng tham gia sâu vào quá trình ra quyết định. Theo ông Matthew Pallotta, Trưởng bộ phận IR tại Celestica, vai trò IR đã mở rộng đáng kể trong những năm gần đây.

“Hiện nay, trọng tâm lớn hơn nhiều là điều phối và tư vấn cho ban lãnh đạo từ góc độ chiến lược IR. Thay vì chỉ truyền tải thông tin ra bên ngoài, chúng tôi còn mang thông tin từ thị trường quay trở lại để hỗ trợ quản lý. Đây là một trong những thay đổi lớn nhất trong vài năm qua”, ông cho biết.

Ông Adam Borgatti, Phó Chủ tịch cấp cao phụ trách phát triển doanh nghiệp và IR tại Aecon Group, cho biết, sự thay đổi này thể hiện rõ qua phạm vi công việc của ông mở rộng sang cả chiến lược và phát triển doanh nghiệp.

“Tốc độ lan truyền thông tin nhanh và chu kỳ tin tức 24 giờ khiến mọi hoạt động ngày càng gắn chặt với truyền thông, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ hơn. Những gì trước đây tách biệt như tài chính, IR hay truyền thông, nay đã mở rộng và gắn liền với cả chiến lược, chính sách và yếu tố cộng đồng”, ông nói.

Sự thay đổi này giúp IR trở thành kênh phản hồi trực tiếp về kỳ vọng của nhà đầu tư, thay vì chỉ là cầu nối một chiều như trước đây.

Ông David Ocampo, Trưởng bộ phận IR tại ATS Corporation, cũng cho rằng, vai trò này đã “trở nên chiến lược hơn nhiều”, khi IRO ngày càng được xem là đại diện cho tiếng nói của thị trường trong nội bộ doanh nghiệp.

Ở cấp độ điều hành, ông Gord Nelson, CFO của Cineplex, mô tả sự chuyển dịch này rõ nét hơn: IR đang đi từ vai trò “kể chuyện” sang “kết nối và chuyển hóa thông tin”.

Theo ông, nhiệm vụ của IR hiện nay là hiểu chiến lược doanh nghiệp, kết nối với nhà đầu tư và tạo ra đối thoại hai chiều giữa thị trường và ban lãnh đạo. “Mục tiêu là hạn chế các bất ngờ tiêu cực và tối ưu hóa giá trị doanh nghiệp,” ông nói.

Song song với sự thay đổi về vai trò, công nghệ - đặc biệt là AI - đang làm thay đổi cách thông tin IR được tiếp nhận. Bà Emily Duncan, Quản lý IR tại Maple Leaf Foods, cho biết, AI ngày càng đóng vai trò quan trọng trong quá trình xử lý thông tin: “Trước khi nhà đầu tư đọc, nội dung đã được AI phân tích và trích xuất các điểm chính”.

Điều này đặt ra yêu cầu mới cho các doanh nghiệp trong việc xây dựng nội dung IR - không chỉ rõ ràng với con người mà còn phải “thân thiện” với các hệ thống phân tích tự động.

Ông Felipe de Souza, Giám đốc cấp cao phụ trách ngân quỹ và IR tại George Weston nhấn mạnh, AI là xu hướng không thể đảo ngược. Theo ông, công cụ này có thể giúp doanh nghiệp xây dựng và khuếch đại thông điệp hiệu quả hơn, nhưng chỉ khi người sử dụng hiểu rõ cách nó hoạt động và cách nhà đầu tư cũng đang khai thác nó.

Bên cạnh đó, sự xuất hiện các mô hình giao dịch mới, đặc biệt là giao dịch 24 giờ, cũng được xem là yếu tố có thể thay đổi cách vận hành của thị trường trong dài hạn. Tuy nhiên, theo ông Amin Mousavian, Phó Chủ tịch IR tại TMX Group, tác động trong ngắn hạn vẫn còn hạn chế. “Giao dịch ngoài giờ hiện chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ, vì vậy đây là xu hướng cần theo dõi hơn là thay đổi ngay lập tức cách làm việc”, ông nhận định.

Nhìn chung, các chuyên gia đều đồng thuận rằng IR đang dịch chuyển khỏi vai trò hỗ trợ để trở thành chức năng chiến lược, là cầu nối giữa thị trường và doanh nghiệp. Trong bối cảnh thông tin lan truyền nhanh hơn, nhà đầu tư cần thay đổi cách tiếp cận vì công nghệ ngày càng can thiệp sâu, khả năng chuyển hóa dữ liệu thị trường thành các thông tin chuyên sâu có giá trị sẽ trở thành yếu tố then chốt quyết định vai trò của IRO trong thời gian tới.

Vũ Hạo

FILI