#KT vĩ mô

24HMONEY đã kiểm duyệt

Siêu dự án đường sắt 67 tỷ USD vào vòng loại, VinSpeed, THACO chờ quyết định

Chiều tối ngày 23/12/2025, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chủ trì cuộc họp Thường trực Chính phủ nhằm nghe báo cáo tiến độ triển khai các dự án trọng điểm quốc gia, trong đó có dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam với tổng vốn đầu tư khoảng 67 tỷ USD.

Tại cuộc họp, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu lựa chọn phương thức đầu tư tối ưu, bảo đảm hiệu quả kinh tế, tính khả thi, công khai, minh bạch và hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư và người dân. Đây được xem là bước quan trọng trước khi dự án chính thức bước vào giai đoạn triển khai.

Nhiều địa phương vào cuộc, công tác chuẩn bị được đẩy nhanh

Theo báo cáo của các cơ quan chức năng, đến nay đã có 11/15 địa phương hoàn thành rà soát nhu cầu và xác định khu tái định cư phục vụ dự án. Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã tiến hành kiểm đếm, lập phương án di dời các công trình điện liên quan đến tuyến đường sắt.

Về nguồn vốn, 12/15 địa phương đã có báo cáo đăng ký nhu cầu sử dụng vốn ngân sách Trung ương. Đối với công tác lập báo cáo nghiên cứu khả thi, các cơ quan đang trong quá trình thương thảo hợp đồng tư vấn, dự kiến ký kết trong tháng 12/2025. Các gói thầu tư vấn khác đã được phê duyệt nhiệm vụ và dự toán, đồng thời triển khai đánh giá tác động môi trường theo đúng tiến độ.

Phát biểu tại cuộc họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định đây là dự án đặc biệt quan trọng, nhận được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Đảng, Nhà nước, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Tổng Bí thư Tô Lâm, đồng thời là công trình được nhân dân cả nước kỳ vọng lớn.

Lựa chọn công nghệ và phương thức đầu tư là then chốt

Thủ tướng đánh giá cao những kết quả đạt được trong hơn một năm qua, đặc biệt là việc từng bước hoàn thiện hệ thống thể chế, cơ chế và chính sách cho dự án – một lĩnh vực mới, phức tạp, đòi hỏi trình độ kỹ thuật và quản trị cao.

Trong thời gian tới, Thủ tướng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với Bộ Xây dựng rà soát toàn diện hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn hiện hành, tham khảo kinh nghiệm quốc tế và điều kiện thực tiễn của Việt Nam. Trên cơ sở đó, lựa chọn công nghệ xây dựng phù hợp, đáp ứng đồng thời các yêu cầu về kỹ thuật, kinh tế, đối ngoại, an ninh – quốc phòng, khả năng chuyển giao công nghệ và vận hành lâu dài.

Từ các tiêu chí này, các Bộ, ngành liên quan cần đề xuất phương thức đầu tư tối ưu, bảo đảm minh bạch, khả thi, phòng ngừa tiêu cực, tham nhũng và lợi ích nhóm.

Thủ tướng giao trong tháng 1/2026, Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành hoàn thành đánh giá tác động của các phương thức đầu tư, đề xuất cơ chế, chính sách phù hợp để trình Chính phủ xem xét.

VinSpeed, THACO nổi bật trong nhóm nhà đầu tư quan tâm

Theo phương án đầu tư tư nhân hoặc hợp tác công – tư (PPP), hiện có 6 doanh nghiệp và liên danh đăng ký quan tâm đến dự án, gồm:

Trong số này, VinSpeed và THACO được đánh giá là hai nhà đầu tư nổi bật khi cùng đề xuất tham gia theo hình thức đầu tư tư nhân, đồng thời đưa ra kế hoạch tài chính tương đối rõ ràng. Hai doanh nghiệp cho biết sẵn sàng tự thu xếp 20% vốn, phần còn lại (80%) đề xuất được vay từ Nhà nước với lãi suất 0%, thời hạn vay từ 30 – 35 năm.

Trong khi đó, một số nhà đầu tư khác như liên danh Mekolor – Great (USA) hay Tập đoàn Discovery khẳng định không sử dụng vốn Nhà nước, song năng lực tài chính và tính khả thi của các đề xuất này vẫn cần được đánh giá kỹ lưỡng.

Bước ngoặt quan trọng trước khi triển khai

Việc Chính phủ yêu cầu đánh giá toàn diện và lựa chọn phương thức đầu tư phù hợp cho thấy dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam đang bước vào giai đoạn “sàng lọc” quan trọng, quyết định mô hình triển khai trong nhiều thập kỷ tới.

Với quy mô vốn lên tới 67 tỷ USD, đây không chỉ là dự án hạ tầng lớn nhất từ trước đến nay của Việt Nam mà còn là phép thử đối với khả năng huy động nguồn lực xã hội, vai trò của khu vực tư nhân và hiệu quả phối hợp giữa Nhà nước và doanh nghiệp trong các công trình chiến lược quốc gia.