Sau nâng hạng, bàn cờ đầu tư xoay chiều

Nâng hạng không chỉ là thay đổi vị thế trên bản đồ tài chính, mà là phép thử bản lĩnh của thị trường Việt Nam: khi dòng vốn bắt đầu chọn lọc, và giá trị thực trở thành thước đo duy nhất của niềm tin đầu tư.

Câu chuyện nâng hạng đang mở ra một chương mới cho thị trường chứng khoán Việt Nam. Việc chính thức được FTSE Russell đưa vào nhóm thị trường mới nổi từ tháng 9/2026 không chỉ là cột mốc kỹ thuật, mà còn là lời khẳng định vị thế ngày càng vững của Việt Nam trên bản đồ đầu tư toàn cầu. Ước tính, dòng vốn thụ động từ các quỹ ETF có thể đạt khoảng 1,6 tỷ USD, chưa kể lượng vốn chủ động lớn hơn nhiều lần được kích hoạt sau đó.

Tuy nhiên, thực tế sau nâng hạng không bùng nổ như kỳ vọng. Giới chuyên gia cho rằng điều này hợp lý: phần lớn kỳ vọng đã phản ánh sớm vào giá, trong khi dòng vốn mới vẫn trong giai đoạn chuẩn bị. Hiện tượng “tin ra là bán” được xem là bước thanh lọc cần thiết, giúp thị trường tái cân bằng và mở đường cho chu kỳ đầu tư mới — nơi dòng tiền tìm đến những doanh nghiệp vừa hưởng lợi từ nâng hạng, vừa có nội lực tăng trưởng thực chất.

Dấu mốc trưởng thành của thị trường

Tại sự kiện Investor Day, ông Lê Anh Tuấn, Tổng giám đốc Dragon Capital, nhấn mạnh: “Nâng hạng là thành quả xứng đáng sau hơn một thập kỷ nỗ lực cải cách và hội nhập.” Theo ông, đây không chỉ là bước tiến kỹ thuật, mà là dấu mốc trưởng thành toàn diện của thị trường Việt Nam.

Mục tiêu kế tiếp — được MSCI công nhận là thị trường mới nổi (Emerging Market) — được xem như “con cá lớn nhất” trong hệ thống phân loại toàn cầu. Hành trình này, theo ông Tuấn, sẽ giúp thị trường phát triển cả về chiều sâu, quy mô và cấu trúc.

Về ngắn hạn, biến động là điều tất yếu. Nhưng về dài hạn, nền tảng vĩ mô ổn định, chính sách linh hoạt và niềm tin cải thiện đang củng cố triển vọng. Dragon Capital dự báo trong 3–5 năm tới, khi Việt Nam tiến gần hơn đến tiêu chuẩn MSCI, thị trường chứng khoán sẽ bước vào chu kỳ tăng trưởng bền vững mới.

Dòng tiền xoay trục – cơ hội từ sự chọn lọc

Đà tăng của VN-Index thời gian qua chủ yếu dựa vào nhóm vốn hóa lớn như ngân hàng, bất động sản và chứng khoán. Theo VNDIRECT, giai đoạn cuối năm sẽ chứng kiến sự xoay trục dòng tiền sang các nhóm cổ phiếu chưa tăng mạnh nhưng còn định giá hấp dẫn và có câu chuyện tăng trưởng rõ ràng cho 2025–2026.

Các ngành được kỳ vọng nổi bật gồm đầu tư công, năng lượng, vật liệu xây dựng và bán lẻ. Trong khi đó, nhóm ngân hàng và bất động sản sẽ phân hóa mạnh, phụ thuộc vào định giá và triển vọng trung hạn.

Theo SHS Research, cấu trúc chỉ số FTSE Emerging Markets ưu tiên cổ phiếu vốn hóa lớn, free float cao và room ngoại còn dư. Do đó, chiến lược hợp lý là ưu tiên cổ phiếu vượt tiêu chuẩn. SHS khuyến nghị nhà đầu tư tập trung vào Top 12 cổ phiếu tiềm năng, gồm VIC, VHM, MSN, VNM, HPG, SSI, VND, VCI, GEX, SHB, FPT và VJC.

Trong đó, FPT đủ điều kiện thêm mới theo quy tắc FTSE; GEX và VJC được đánh giá cao nhờ thanh khoản tốt và dư địa cho nhà đầu tư ngoại. Maybank Investment Bank (MSVN) cũng chỉ ra khoảng 15 cổ phiếu tiềm năng khác đang tiệm cận tiêu chí, chủ yếu vướng hạn mức vốn hóa hoặc tỷ lệ sở hữu nước ngoài. Đây là nguồn lực bổ sung đáng chú ý cho giai đoạn sau 2026.

Chu kỳ tăng mới đang hình thành

Lịch sử cho thấy, sau mỗi cột mốc cải cách lớn, thị trường Việt Nam đều mở ra chu kỳ tăng mới: giai đoạn 2016–2018 và 2020–2022, VN-Index từng tăng hơn 130%. Hiện nay, sự kết hợp giữa nền tảng kinh tế vững, thanh khoản dồi dào và niềm tin nhà đầu tư phục hồi cho thấy 2025 không phải là đỉnh, mà là nền móng cho một chu kỳ tăng trưởng kéo dài.

Theo SSI Research, năm 2026 sẽ là thời điểm “giao thoa giữa động lực và bản lĩnh”, khi nền kinh tế bước vào giai đoạn đầu của kế hoạch 5 năm mới, với cải cách thể chế, hiện đại hóa thị trường và củng cố niềm tin quốc tế. “Nâng hạng không chỉ là sự ghi nhận, mà còn là minh chứng cho uy tín thể chế và độ tin cậy chính sách của Việt Nam,” ông Phạm Lưu Hưng, Giám đốc SSI Research, nhận định.

Dù thị trường đã tăng đáng kể trong năm 2025, định giá vẫn ở mức hấp dẫn: P/E dự phóng 2025–2026 lần lượt là 13,9 và 12 lần, thấp hơn trung bình 10 năm (14 lần). So với khu vực, Việt Nam vẫn nổi bật với tốc độ tăng trưởng cao – định giá hợp lý – cấu trúc vĩ mô ổn định, cho thấy chu kỳ tăng mới đang định hình.

SSI Research đặt mục tiêu VN-Index đạt 1.800 điểm trong năm 2026, với động lực đến từ sự xoay trục của dòng tiền: từ nhóm phục hồi sang nhóm tăng trưởng bền vững. Ngân hàng vẫn là trụ cột, hàng tiêu dùng hưởng lợi nhờ thu nhập tăng, vật liệu xây dựng được hỗ trợ bởi đầu tư công, còn công nghệ – phân bón – hóa chất tiếp tục giữ nhịp ổn định.

Từ cải cách đến đột phá

Nâng hạng không chỉ mở cánh cửa cho dòng vốn quốc tế, mà còn khẳng định một điều rõ ràng: sự trỗi dậy của Việt Nam không còn là kỳ vọng, mà là tiến trình đang diễn ra.

Thị trường đã trưởng thành – và giờ là lúc kiểm chứng bản lĩnh.