#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

“Rồng và Voi” nối lại vũ điệu ngoại giao: Trung – Ấn cẩn trọng nhưng quyết tâm làm ấm lại quan hệ

Trung Quốc và Ấn Độ – hai cường quốc châu Á với dân số đông nhất thế giới – đang có những bước tiến thận trọng nhưng đáng kể nhằm cải thiện quan hệ song phương sau nhiều năm căng thẳng. Dù các rào cản vẫn tồn tại, từ tranh chấp biên giới cho tới cạnh tranh ảnh hưởng khu vực, hai quốc gia đã bắt đầu nối lại đối thoại cấp cao và thúc đẩy hợp tác thực chất trên nhiều mặt.

Bước ngoặt ngoại giao sau 6 năm “đóng băng”

Vào trung tuần tháng 7/2025, Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar đã có chuyến thăm chính thức tới Trung Quốc – chuyến công du đầu tiên sau gần 6 năm. Tại Bắc Kinh, ông đã gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Ngoại trưởng Vương Nghị và Phó Chủ tịch Hàn Chính. Dù chuyến thăm chưa tạo ra đột phá cụ thể, nhưng được xem là tín hiệu tái khởi động đối thoại cấp cao – một bước tiến quan trọng trong việc “rã băng” quan hệ Trung – Ấn.

Chuyến thăm trùng với dịp kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, thể hiện mong muốn từ cả hai phía: tiếp cận thực dụng, dần xây dựng lại lòng tin chiến lược và ổn định tình hình khu vực.

Ấn Độ “đi dây”: Hợp tác mà không lệ thuộc

Ngoại trưởng Jaishankar – người đại diện cho phái ôn hòa và thực dụng tại New Delhi – tái khẳng định lập trường “tự chủ chiến lược” và hướng đến ngoại giao cân bằng. Ấn Độ duy trì vai trò tích cực trong các tổ chức như BRICS, SCO và khẳng định quan hệ với Trung Quốc nên dựa trên hợp tác cùng phát triển, chứ không phải đối đầu như một số luận điệu phương Tây từng mô tả.

Dù vẫn giữ mối quan hệ chiến lược với Mỹ và các đối tác phương Tây, New Delhi ngày càng thể hiện rõ lập trường độc lập, không muốn bị lôi kéo vào cạnh tranh phe phái

Bắc Kinh nhấn mạnh “hòa hợp văn minh”, tránh đối đầu

Từ góc nhìn Trung Quốc, việc quan hệ Trung – Ấn trở nên căng thẳng trong những năm qua là “bất thường” và cần được khắc phục. Giới chức Trung Quốc nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tái thiết quan hệ láng giềng với Ấn Độ, coi New Delhi là một thành tố quan trọng trong trật tự Nam toàn cầu mới.

Hai bên đều chia sẻ tầm nhìn về một thế giới đa cực và cùng ủng hộ toàn cầu hóa kinh tế. Bắc Kinh ví mối quan hệ Trung – Ấn như “điệu tango giữa rồng và voi” – khẳng định sự khác biệt không đồng nghĩa với đối đầu.

Dấu hiệu hồi phục quan hệ trên thực địa

Thách thức cản đường “điệu tango”

Mặc dù có nhiều tiến triển, những vấn đề gai góc vẫn là rào cản lớn:

Động lực từ bên ngoài: Mỹ vô tình “đẩy” Trung – Ấn lại gần

Washington đang gia tăng áp lực lên cả Trung Quốc và Ấn Độ về vấn đề quan hệ với Nga, từ đe dọa trừng phạt đến can thiệp vào các sáng kiến kinh tế của BRICS. Chính điều này vô tình khiến hai quốc gia châu Á tìm thấy tiếng nói chung – cả về bảo vệ chủ quyền chiến lược, lẫn phản ứng với sự áp đặt từ bên ngoài.

Hướng tới một quan hệ trưởng thành và thực chất

- Để vượt qua quá khứ và xây dựng một tương lai bền vững, Trung Quốc và Ấn Độ cần:

- Thiết lập cơ chế quản lý biên giới ổn định, giảm rủi ro xung đột;

- Phục hồi hợp tác quân sự, bao gồm khôi phục tập trận chung đã bị đình chỉ từ 2019;

- Tăng cường phối hợp trong lĩnh vực thủy văn học, khi nhiều con sông lớn bắt nguồn từ Trung Quốc và chảy qua Ấn Độ;

- Xem xét lại tiềm năng của Hành lang Kinh tế Trung Quốc – Nepal – Ấn Độ (CNIEC), nếu được triển khai, có thể trở thành cầu nối kinh tế khu vực Himalaya.

Kết luận: Đối đầu hay cùng tiến?

Việc “rồng và voi” bắt đầu “nhảy tango” trở lại có thể không dẫn đến một mối quan hệ hoàn hảo, nhưng đủ để duy trì ổn định khu vực và định hình một trật tự thế giới đa cực. Trong thời kỳ toàn cầu nhiều biến động, sự hòa giải và hợp tác giữa hai quốc gia châu Á lớn nhất thế giới không chỉ mang ý nghĩa song phương – mà còn quyết định tương lai của cả khu vực Á – Âu và toàn cầu.

......................................