Quý I/2025: Cổ phiếu hụt hơi, quỹ đầu tư gánh làn sóng rút vốn

Dòng tiền vào thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục “đảo chiều” trong quý I/2025, khi các quỹ đầu tư đồng loạt ghi nhận trạng thái rút ròng. Tâm điểm là nhóm quỹ cổ phiếu với áp lực rút vốn ngày càng gia tăng, trong khi ngay cả những “pháo đài an toàn” như quỹ trái phiếu cũng không tránh khỏi tình trạng chảy máu nhẹ – lần đầu tiên sau nhiều quý trụ vững.

Hiệu suất quỹ đầu tư trái ngược: Quỹ trái phiếu giữ vững ổn định, quỹ cổ phiếu trượt dốc vì áp lực vĩ mô

Dữ liệu từ FiinGroup cho thấy một bức tranh tương phản trong hiệu suất các nhóm quỹ đầu tư trong tháng 3 và quý I/2025. Trong khi nhóm quỹ trái phiếu tiếp tục duy trì tăng trưởng ổn định với mức sinh lời +0,5% trong tháng 3, thì hiệu suất của nhóm quỹ cổ phiếu và cân bằng lại lùi sâu vào vùng tiêu cực, lần lượt ở mức -2,7% và -1,5%. Tính cả quý I, quỹ trái phiếu ghi nhận lũy kế +1,4%, vượt lãi suất tiết kiệm 3 tháng, trong khi các quỹ cổ phiếu và cân bằng lần lượt âm -1,8% và -0,3%.

Áp lực lớn nhất đè lên nhóm quỹ cổ phiếu, đặc biệt khi chỉ có 17/69 quỹ đạt hiệu suất dương trong tháng 3 – một con số thể hiện rõ sự co cụm của dòng tiền và tâm lý phòng thủ. Hiệu suất bình quân của toàn nhóm ở mức -2,3%, đảo chiều mạnh so với mức +1,3% trong tháng 2. Đáng chú ý, nhóm quỹ ETF ngoại như Fubon FTSE Vietnam, VanEck Vietnam ETF, Xtrackers FTSE Vietnam có hiệu suất dương, nhờ tỷ trọng cao ở các mã dẫn dắt như VIC, VHM. Trong khi đó, phần lớn các quỹ mở nội địa đều rơi vào trạng thái giảm, ghi nhận mức giảm trung bình -2,7%.

Tính chung quý I/2025, chỉ 12/69 quỹ cổ phiếu có hiệu suất vượt VN-Index (+3,2%), chủ yếu là các quỹ mở nhỏ (NAV dưới 400 tỷ đồng) và một số ETF nước ngoài.

Đà giảm hiệu suất của nhóm quỹ cổ phiếu chịu ảnh hưởng lớn từ cú sốc chính sách vào đầu tháng 4, khi Mỹ tuyên bố áp thuế quan đối ứng lên tới 46% với hàng hóa nhập khẩu từ Việt Nam. VN-Index sụt mạnh -16,9% chỉ trong tuần lễ từ 3-9/4, khiến danh mục các quỹ đầu tư vốn đã chịu áp lực, càng thêm thấm đòn. Tuy nhiên, đà hồi phục nhanh chóng diễn ra ngay sau đó, với VN-Index bật tăng +12,2% trong tuần kế tiếp (10-15/4), phần nào giảm nhẹ mức âm lũy kế.

Trong khi nhóm cổ phiếu chịu thử thách thì nhóm quỹ trái phiếu tiếp tục đóng vai trò “trú ẩn an toàn” của dòng vốn. MAFF – Quỹ Trái phiếu Linh hoạt của Mirae Asset Việt Nam – dẫn đầu với hiệu suất +0,8% trong tháng 3 và +1,6% quý I, nhờ chiến lược giảm tỷ trọng trái phiếu (từ 78,3% xuống 71,9%) và tăng tỷ trọng tiền mặt. Danh mục nắm giữ của quỹ vẫn xoay quanh các tên tuổi lớn như Vinhomes (VHM), Masan (MSN), Vingroup (VIC).

Tuy vậy, cũng có hai ngoại lệ trong nhóm trái phiếu: Quỹ HDBOND và LHBF ghi nhận hiệu suất âm trong tháng 3, do ảnh hưởng từ sự suy giảm giá trị thị trường của một số trái phiếu doanh nghiệp trong danh mục.

Về tổng thể, nhóm quỹ trái phiếu đạt mức sinh lời trung bình +1,3% trong quý I – vượt lãi suất tiết kiệm 3 tháng (1,1%). Quỹ LHBF gây chú ý với hiệu suất +2,3% trong hai tháng đầu năm, dù tháng 3 giảm nhẹ -0,4%. Trong khi đó, Quỹ Trái phiếu Techcom (TCBF) – dẫn đầu về quy mô tài sản ròng (14,4 nghìn tỷ đồng) – ghi nhận mức hiệu suất khiêm tốn +0,4% trong tháng 3, nhưng lũy kế quý I vẫn đạt +1,7%.

Dòng tiền đảo chiều: Áp lực rút ròng lớn nhất trong 5 tháng

Sau khi có tín hiệu tích cực cuối năm 2024, dòng vốn vào thị trường chứng khoán Việt Nam qua kênh quỹ đầu tư đã đảo chiều mạnh trong quý I/2025. Tính đến hết tháng 3, các quỹ rút ròng tổng cộng gần 4.700 tỷ đồng, đảo ngược xu hướng vào ròng nhẹ 200 tỷ đồng trong quý IV/2024. Riêng tháng 3 đánh dấu tháng rút vốn thứ 5 liên tiếp – và cũng là tháng có quy mô rút ròng mạnh nhất.

Áp lực rút vốn tập trung vào nhóm quỹ cổ phiếu, trong khi nhóm quỹ trái phiếu lần đầu tiên bị rút ròng nhẹ (96 tỷ đồng) sau 12 tháng vào ròng liên tục. Động thái này phản ánh sự thận trọng ngày càng tăng của nhà đầu tư trước rủi ro chính sách và biến động địa chính trị.

Diễn biến danh mục: Các quỹ cơ cấu lại, cổ phiếu ngân hàng – bất động sản bị bán ròng

Trong tháng 3/2025, 19/31 quỹ mở cổ phiếu đã nâng tỷ trọng tiền mặt, đặc biệt là các quỹ quy mô lớn, cho thấy chiến lược phòng thủ được kích hoạt. Ngược lại, các quỹ nhỏ tranh thủ thời điểm điều chỉnh để giải ngân mạnh hơn.

Về danh mục cụ thể, VIB là cổ phiếu được mua ròng nhiều nhất trong tháng, chủ yếu nhờ quỹ PYN Elite mua vào 54 triệu cổ phiếu – tương đương 1,8% vốn điều lệ ngân hàng. VCB xếp thứ hai cả về khối lượng mua ròng và số lượng quỹ tham gia mua vào, dẫn đầu bởi quỹ VEIL – quỹ có NAV lớn nhất thị trường (trên 45 nghìn tỷ đồng).

Tuy nhiên, xu hướng bán ròng vẫn áp đảo. VPB tiếp tục bị xả mạnh, đặc biệt từ PYN Elite. Các cổ phiếu VHM, VIC – dù được các quỹ chủ động mua vào – lại bị nhóm ETF bán ròng tháng thứ 3 liên tiếp. FPT cũng ghi nhận lượng bán ròng từ 25 quỹ, dù áp lực đã hạ nhiệt so với tháng trước.

Tổng thể, dòng vốn qua kênh quỹ phản ánh rõ tâm lý e dè của nhà đầu tư trước biến động vĩ mô lẫn rủi ro chính sách. Trong bối cảnh đó, các quỹ trái phiếu vẫn duy trì vai trò “tấm khiên phòng thủ”, trong khi nhóm cổ phiếu vẫn chưa thể hiện được sức bật rõ rệt, ngoại trừ một số mã đầu ngành được mua vào có chọn lọc bởi nhóm quỹ chủ động.