Nghịch lý đồng minh và cái bẫy bất tuân của Tel Aviv

Cuộc nổi loạn chính trị của Tel Aviv không chỉ làm xói mòn quyền lực của Nhà Trắng mà còn chứng minh một sự thật nghiệt ngã: Khi cuộc bầu cử tháng 9 cận kề, áp lực sinh tồn phe phái tại nội địa Israel hoàn toàn đè bẹp những mệnh lệnh từ Washington.

Những rạn nứt trong cách tiếp cận giữa Mỹ và Israel đang dần lộ diện khi Tel Aviv tiếp tục các hoạt động quân sự bất chấp nhiều tín hiệu kiềm chế từ Nhà Trắng.

Tổng thống Donald Trump mới đây được cho là đã cảnh báo Thủ tướng Benjamin Netanyahu rằng nếu Israel lựa chọn con đường leo thang xung đột với Iran, nước này có thể phải tự gánh vác hệ quả mà không nhận được sự hậu thuẫn quân sự trực tiếp từ Washington.

Lời cảnh báo xuất hiện trong bối cảnh Trung Đông tiếp tục nóng lên sau các đợt tấn công trả đũa giữa Israel và Iran. Ông Trump nhiều lần nhấn mạnh ưu tiên hàng đầu của Mỹ là sớm đạt được một thỏa thuận với Tehran nhằm tránh nguy cơ chiến tranh lan rộng, đồng thời hạn chế cú sốc đối với thị trường năng lượng toàn cầu.

Tuy nhiên, thực tế trên chiến trường cho thấy Israel chưa có dấu hiệu chùn bước. Chỉ vài giờ sau khi xuất hiện thông tin Washington kêu gọi kiềm chế, Tel Aviv vẫn triển khai các cuộc tấn công mới nhằm vào những mục tiêu bên trong lãnh thổ Iran.

Khác biệt lợi ích chiến lược

Theo giới quan sát, gốc rễ của bất đồng nằm ở ưu tiên khác nhau giữa hai đồng minh.

Mỹ muốn duy trì tiến trình đàm phán với Iran, mở đường cho một thỏa thuận ổn định khu vực và tránh kéo Washington trở lại một cuộc xung đột tốn kém.

Ngược lại, Israel xem Hezbollah và ảnh hưởng ngày càng lớn của Iran tại Lebanon là mối đe dọa trực tiếp đối với an ninh quốc gia. Vì vậy, Tel Aviv muốn duy trì áp lực quân sự tối đa thay vì chấp nhận một thỏa thuận mà họ cho là chưa đủ sức răn đe.

Nhiều chuyên gia nhận định việc Iran gắn vấn đề Lebanon vào các cuộc đàm phán với Mỹ đã khiến mọi nỗ lực tách biệt các mặt trận xung đột trở nên bất khả thi. Điều đó buộc Washington phải xử lý đồng thời nhiều bài toán an ninh phức tạp hơn.

Sức ép từ chính trường Israel

Không chỉ xuất phát từ tính toán quân sự, quyết tâm duy trì chiến dịch tại Lebanon còn chịu tác động lớn từ chính trị nội bộ Israel.

Khi cuộc bầu cử đang đến gần, việc rút quân hoặc chấp nhận một thỏa thuận bị xem là nhượng bộ có thể khiến chính phủ của ông Netanyahu đối mặt với làn sóng chỉ trích mạnh mẽ.

Các cuộc khảo sát gần đây cho thấy đa số người dân Israel ủng hộ tiếp tục gây sức ép lên Hezbollah. Tâm lý cứng rắn đặc biệt phổ biến tại khu vực phía bắc, nơi từng hứng chịu nhiều đợt tấn công bằng tên lửa trong thời gian dài.

Trong mắt nhiều cử tri Israel, việc duy trì hiện diện quân sự tại Lebanon được xem là biện pháp cần thiết để bảo đảm an ninh lâu dài.

Nguy cơ vòng xoáy leo thang mới

Các chuyên gia cảnh báo khoảng cách ngày càng lớn giữa chiến lược kiềm chế của Mỹ và lập trường cứng rắn của Israel có thể tạo ra một chu kỳ leo thang mới tại Trung Đông.

Trong khi Washington đặt cược vào ngoại giao, cả Israel và Iran dường như vẫn tin rằng sức mạnh quân sự mới là công cụ tạo lợi thế trên bàn đàm phán.

Nếu không tìm được điểm cân bằng, khu vực có nguy cơ tiếp tục bị kéo vào trạng thái căng thẳng kéo dài, nơi hòa bình vẫn chưa đủ gần nhưng chiến tranh cũng chưa thực sự khép lại.