Ngành thủy sản đối mặt với triển vọng kém khả quan cho cổ phiếu

Ngành thủy sản Việt Nam ghi nhận sự phục hồi mạnh mẽ trong xuất khẩu, nhưng đối mặt với thách thức từ chính sách thuế của Mỹ. Tuy nhiên, thời gian tạm hoãn thuế có thể tạo cơ hội ngắn hạn, giúp doanh nghiệp xuất khẩu tăng trưởng trong quý II/2025, đồng thời mở rộng thị trường sang các khu vực khác.

Ngành thủy sản luôn là trụ cột xuất khẩu quan trọng của Việt Nam, với kim ngạch trong quý I/2025 đạt mức tăng trưởng 18%. Tuy nhiên, triển vọng phát triển trong trung hạn của ngành đang đối mặt với thách thức lớn từ chính sách thuế đối ứng của Mỹ, gây ảnh hưởng không nhỏ đến sự tăng trưởng bền vững.

Năm 2024, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt 10 tỷ USD, tăng trưởng 12% so với năm 2023. Trong đó, Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, EU và Hàn Quốc là những thị trường chủ yếu, với kim ngạch xuất khẩu lần lượt đạt 1,8 tỷ USD, 1,9 tỷ USD, 1,5 tỷ USD, 1 tỷ USD và 806 triệu USD.

Bước sang năm 2025, xuất khẩu thủy sản tiếp tục ghi nhận sự phục hồi ấn tượng, đạt 2,29 tỷ USD trong ba tháng đầu năm, tăng 18% so với cùng kỳ năm 2024. Các thị trường lớn nhất như Trung Quốc, Nhật Bản và Mỹ vẫn chiếm tỷ trọng đáng kể trong tổng kim ngạch xuất khẩu, lần lượt đạt 21,7%, 15,6% và 15,1%.

Tuy nhiên, ngành thủy sản Việt Nam đang đối mặt với khó khăn khi chịu tác động từ chính sách thuế đối ứng của Mỹ, được áp dụng trong thời gian qua dưới chính quyền Tổng thống Donald Trump. Mặc dù những dự báo đầu năm 2025 cho thấy một triển vọng khả quan về xuất khẩu thủy sản, nhưng ngành này vẫn sẽ phải đối diện với nhiều thách thức trong thời gian tới.

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Phân tích của Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam, nhận định rằng ngành thủy sản sẽ gặp khó khăn với chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt trong việc duy trì lợi thế cạnh tranh. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, việc Mỹ tạm hoãn áp dụng mức thuế đối ứng 46% trong vòng 90 ngày (từ 9/4/2025) có thể mang lại cơ hội cho các doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản. Dự báo rằng trong thời gian này, các nhà nhập khẩu của Mỹ sẽ tận dụng để tích trữ hàng hóa, qua đó tạo ra cơ hội cho doanh nghiệp xuất khẩu cải thiện sản lượng và doanh thu trong quý II/2025.

Việt Nam vẫn giữ lợi thế cạnh tranh trong sản xuất các sản phẩm thủy sản chủ lực như cá da trơn, tôm và thành phẩm cá da trơn. Việc Việt Nam là nguồn cung chính của thị trường Mỹ khiến Mỹ không thể bỏ qua, vì mức thuế cao sẽ gây bất lợi cho người tiêu dùng Mỹ. Do đó, có khả năng Việt Nam sẽ đạt được thỏa thuận giảm thuế với phía Mỹ trong tương lai gần.

Trong khi đó, các doanh nghiệp thủy sản đang tận dụng cơ hội trong thời gian Mỹ hoãn thuế để đẩy mạnh xuất khẩu, đồng thời tìm kiếm các thị trường mới tại ASEAN, Trung Đông và các khu vực khác. Ngoài ra, Việt Nam cũng có thể khai thác các cơ hội từ các hiệp định thương mại tự do đã ký kết nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ.

Thị trường châu Âu, nơi Liên minh châu Âu (EU) đang mong muốn nâng cấp mối quan hệ với Việt Nam lên đối tác chiến lược toàn diện, cũng hứa hẹn sẽ là một cơ hội lớn cho ngành thủy sản Việt Nam khi EU sẽ sớm gỡ "thẻ vàng" về thủy sản.

Thị trường Trung Quốc cũng mang lại triển vọng lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Mặc dù Trung Quốc đã thử nghiệm nuôi trồng cá tra và tôm, nhưng do yếu tố thời tiết không thuận lợi, nhu cầu nhập khẩu thủy sản từ các quốc gia khác, trong đó có Việt Nam, vẫn rất lớn. Việc xuất khẩu sang Trung Quốc có thể bù đắp phần suy giảm từ thị trường Mỹ khi nhu cầu tại Mỹ giảm sút do thuế quan.

Tuy nhiên, ông Minh cũng lưu ý rằng mặc dù các cơ hội xuất khẩu đang mở ra, rủi ro vẫn còn hiện hữu và bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn đầy thách thức. Do đó, nhà đầu tư cần thận trọng và xem xét lại triển vọng đối với cổ phiếu thủy sản, bởi ngành này sẽ gặp khó khăn trong việc duy trì tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận trong năm 2025.

Kỳ vọng duy trì lợi thế cạnh tranh

Dự báo rằng các nhà nhập khẩu Mỹ sẽ tận dụng thời gian tạm hoãn thuế đối ứng để gia tăng nhập khẩu từ Việt Nam, đặc biệt là thủy sản. Theo thông tin từ Công ty Chứng khoán KB Việt Nam, Mỹ là thị trường lớn thứ hai đối với các mặt hàng thủy sản xuất khẩu chính của Việt Nam như tôm và cá tra, chiếm lần lượt 18% và 17% giá trị xuất khẩu của hai mặt hàng này. Các doanh nghiệp lớn như Vĩnh Hoàn, Thực phẩm Sao Ta, và Thủy sản Minh Phú đều có phần lớn doanh thu đến từ thị trường Mỹ, điều này khiến họ đặc biệt chú trọng vào việc duy trì hoạt động xuất khẩu sang thị trường này.

Vĩnh Hoàn, với mục tiêu doanh thu hợp nhất 13.800 tỷ đồng và lợi nhuận 1.500 tỷ đồng trong năm 2025, dự báo sẽ gặp khó khăn trong việc đạt được chỉ tiêu khi phải đối mặt với mức thuế quan của Mỹ. Tuy nhiên, bà Ngô Vi Lê Tâm, Tổng Giám đốc Vĩnh Hoàn, cho biết công ty sẽ nỗ lực tìm giải pháp linh hoạt để vượt qua những thử thách này, đồng thời tiếp tục hợp tác chặt chẽ với khách hàng, nhà cung cấp và cộng đồng địa phương, những yếu tố đã giúp Vĩnh Hoàn vượt qua khó khăn trong quá khứ.

Thực phẩm Sao Ta cũng đang duy trì chiến lược linh hoạt, nâng cao tỷ lệ tự chủ nguyên liệu và ứng dụng công nghệ nhằm tăng trưởng bền vững và giảm thiểu rủi ro. Doanh nghiệp này kỳ vọng sẽ đạt tăng trưởng trung bình 10% mỗi năm, trong khi vẫn đối mặt với bối cảnh kinh tế toàn cầu đầy biến động.

Trước mắt, ngành thủy sản Việt Nam sẽ phải điều chỉnh chiến lược để tận dụng những cơ hội trong thời gian tạm hoãn thuế và chuẩn bị đối phó với những thách thức dài hạn, hướng đến mục tiêu duy trì và phát triển bền vững lợi thế cạnh tranh trong bối cảnh thị trường quốc tế đầy biến động.