Liên minh "ma quỷ" thao túng 473 tỷ đồng quan trắc môi trường

Từ vị thế người đứng đầu cơ quan quản lý môi trường, ông Hoàng Văn Thức đã sa chân vào vòng xoáy tham nhũng khi trực tiếp đạo diễn kịch bản "vây thầu" cho các doanh nghiệp thân hữu. Với thủ đoạn cài cắm tiêu chí kỹ thuật tinh vi, liên minh này đã thâu tóm trọn gói các dự án quan trọng, biến ngân sách nhà nước thành "miếng bánh" chia chác lên tới hàng chục tỷ đồng.

Hồ sơ điều tra phơi bày mối quan hệ "cộng sinh" bền chặt giữa quyền lực nhà nước và doanh nghiệp, nơi các rào cản kỹ thuật được dựng lên chỉ để phục vụ mục tiêu duy nhất: "Lại quả" theo tiến độ thanh toán.

Liên minh "ma quỷ" thao túng 473 tỷ đồng quan trắc môi trường

Vụ án sai phạm trong lĩnh vực quan trắc môi trường đang lộ rõ những mắt xích then chốt, trong đó Hoàng Văn Thức – nguyên Cục trưởng – bị xác định giữ vai trò trung tâm trong việc chi phối toàn bộ quy trình đấu thầu.

Theo cơ quan điều tra, sai phạm nghiêm trọng nhất xảy ra tại Trung tâm Quan trắc môi trường miền Bắc – đơn vị quản lý hệ thống trạm quan trắc nước. Tại đây, một loạt hành vi vi phạm đã bị khởi tố, từ vi phạm quy định đấu thầu, đưa – nhận hối lộ đến làm giả tài liệu.

Kết quả điều tra cho thấy, ông Thức không chỉ tạo điều kiện mà còn trực tiếp tham gia điều phối, chỉ đạo cấp dưới cung cấp thông tin nội bộ cho doanh nghiệp. Những dữ liệu quan trọng như cấu hình kỹ thuật, danh mục thiết bị, giá dự toán… bị lộ từ sớm, giúp một liên danh doanh nghiệp chuẩn bị hồ sơ vượt trội.

Cùng với đó, Trần Thị Minh Hương – người đứng đầu đơn vị thực thi – bị cáo buộc tổ chức triển khai, chỉ đạo cấp dưới phối hợp cung cấp thông tin và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận dự án.

Điểm mấu chốt nằm ở khâu lập hồ sơ mời thầu. Thông qua các đơn vị trung gian, tiêu chí kỹ thuật bị chỉnh sửa theo hướng “đo ni đóng giày”, từ yêu cầu giấy phép bán hàng đến các thông số đặc thù. Những điều kiện này trở thành “hàng rào kỹ thuật”, khiến các đối thủ gần như không có cơ hội tham gia.

Hệ quả, cả 3 gói thầu lớn với tổng giá trị hơn 473 tỷ đồng đều rơi vào tay cùng một liên danh doanh nghiệp. Theo cơ quan chức năng, đây không phải kết quả cạnh tranh thị trường mà là sản phẩm của quá trình dàn xếp có chủ đích.

Đáng chú ý, ngay từ đầu, các doanh nghiệp đã chủ động “đặt vấn đề” với lãnh đạo. Thỏa thuận chi phần trăm giá trị gói thầu được thiết lập như một điều kiện ngầm để đổi lấy lợi thế. Sau khi trúng thầu và được thanh toán, dòng tiền “lại quả” tiếp tục được chuyển nhiều đợt nhằm tránh bị phát hiện.

Cơ quan điều tra xác định, ông Thức nhận khoảng 34,9 tỷ đồng, trong khi bà Hương nhận hơn 6,4 tỷ đồng. Ngoài ra, một số cá nhân liên quan cũng được chi tiền trong quá trình triển khai dự án.

Vụ việc cho thấy một mô hình sai phạm khép kín, nơi quyền lực quản lý bị biến thành công cụ phục vụ lợi ích nhóm. Không chỉ gây thất thoát ngân sách, hành vi này còn làm méo mó môi trường cạnh tranh và đặt dấu hỏi lớn về tính minh bạch trong các dự án công.