Làn sóng gian lận "càn quét" thị trường bảo hiểm

Gian lận bảo hiểm không còn là hiện tượng rải rác; các đường dây đã vận hành như “doanh nghiệp tội phạm” chuyên nghiệp, có tổ chức, có người cầm đầu, triển khai thương vụ và chia lợi nhuận bài bản.

Từ tự gây thương tích đến hiện trường dàn dựng: Gian lận bảo hiểm tinh vi, liều lĩnh

Vào trung tuần tháng 11/2025, Công an tỉnh Phú Thọ đã ra lệnh bắt khẩn cấp 5 đối tượng, tạm giữ 6 người liên quan, điều tra hành vi tự gây thương tích để chiếm đoạt tiền bảo hiểm nhân thọ. Chủ mưu được xác định là Tạ Minh Châu (30 tuổi), nguyên cán bộ Trung tâm Y tế huyện Cẩm Khê, người lợi dụng kiến thức y khoa để xây dựng “quy trình gian lận có tổ chức”: từ vận động mua bảo hiểm, gây thương tích đến hợp thức hóa hồ sơ bệnh án và dựng hiện trường giả.

Đối tượng lợi dụng thời gian dài công tác trong ngành y và am hiểu sâu cấu tạo xương - khớp, cũng như cơ chế chi trả bảo hiểm đối với các thương tích gãy xương giá trị cao

Châu cùng đồng bọn tiêm thuốc mê, dùng búa, kim tiêm và đinh tác động vào xương khách hàng, tạo vết nứt tương tự tai nạn thật, sau đó dàn dựng hiện trường như trượt chân, ngã để hoàn thiện hồ sơ chi trả. Thủ đoạn tinh vi này nhắm vào vị trí thương tích có mức bồi thường cao, khiến việc phát hiện gian lận gặp khó khăn.

Đường dây này đã chiếm đoạt hơn 6 tỷ đồng từ nhiều công ty bảo hiểm như Manulife, AIA, Dai-ichi Life, FWD, Sun Life, Chubb Life, trong đó riêng Manulife thiệt hại 2,6 tỷ đồng. Vụ án hiện đang được mở rộng để làm rõ vai trò từng đối tượng.

Trước đó, thị trường bảo hiểm liên tục rúng động bởi những vụ gian lận manh động, tinh vi và liều lĩnh, từ sát hại con cái để trục lợi hợp đồng bảo hiểm đến giết người chiếm đoạt quyền lợi bảo hiểm giá trị lớn. Những vụ việc này không chỉ gây bức xúc dư luận, mà còn làm tổn hại nghiêm trọng niềm tin vào ngành bảo hiểm.

Bản phim chụp XQ một số tổn thương xương do đối tượng tạo ra nhằm trục lợi tiền bảo hiểm nhân thọ.

Gian lận gia tăng, công cụ kiểm soát còn hạn chế

Báo cáo chuyên đề của các cơ quan chức năng cho thấy, số lượng hồ sơ gian lận và tiền bồi thường tăng nhanh, thậm chí đột biến tại nhiều địa bàn. Các doanh nghiệp bảo hiểm thiếu dữ liệu thị trường, không có lịch sử khám chữa bệnh toàn quốc, và không được tiếp cận thông tin y tế đầy đủ, khiến việc phát hiện gian lận rơi vào thế bị động.

Tại một số địa phương, gian lận diễn ra liên tục, buộc doanh nghiệp bảo hiểm phải tạm ngưng bán sản phẩm sức khỏe, ảnh hưởng đến quyền lợi khách hàng hợp pháp. Trong khi đó, các thủ đoạn gian lận ngày càng tinh vi, từ gãy xương, bỏng cho đến dựng hiện trường giả, tập trung vào những quyền lợi tai nạn giá trị cao.

Hệ thống phòng chống: Siết chặt, nhưng chưa đủ

Các doanh nghiệp đã tăng cường kiểm soát: nâng cao chuyên môn bộ phận thẩm định, ứng dụng công nghệ thống kê, phân tích dữ liệu để nhận diện dấu hiệu bất thường, nhưng vẫn gặp rào cản pháp lý về tiếp cận dữ liệu y tế và lịch sử tham gia bảo hiểm.

Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam nhấn mạnh cần đồng bộ giải pháp, gồm lập danh sách “đen”, chia sẻ kết quả điều tra, cảnh báo các cơ sở y tế và loại sản phẩm dễ bị trục lợi, đồng thời đề xuất cơ sở pháp lý cho phép doanh nghiệp tra cứu lịch sử khám chữa bệnh nhằm thẩm định và điều tra gian lận.

Cùng với đó, truyền thông được kỳ vọng tăng cường tuyên truyền các vụ gian lận để nâng cao nhận thức cộng đồng, ngăn chặn hành vi tiếp tay và hạn chế lạm dụng bảo hiểm.