Hoãn thuế 90 ngày: Không gian ngắn cho những quyết định lớn

Thông báo hoãn thuế đối ứng 90 ngày cùng mức thuế 10% được Tổng thống Trump công bố đã lập tức kích hoạt làn sóng lạc quan trên các sàn chứng khoán toàn cầu, đẩy chỉ số tăng vọt và tạm thời giải tỏa áp lực đè nặng lên giới đầu tư. Tuy nhiên, theo cảnh báo từ giới chuyên gia, niềm hưng phấn hiện tại không đồng nghĩa với an toàn dài hạn – rủi ro vẫn rình rập và đòi hỏi sự tỉnh táo trong từng bước đi của nhà đầu tư.

Trump bất ngờ hoãn áp thuế đối ứng: Thị trường toàn cầu "bật xanh", Việt Nam đón cơ hội trong thách thức

Chỉ nửa ngày sau khi chính sách thuế đối ứng được kích hoạt, trưa 9/4 (giờ Mỹ), Tổng thống Donald Trump bất ngờ tuyên bố hoãn áp dụng trong vòng 90 ngày, đồng thời điều chỉnh thuế suất xuống còn 10% đối với các nền kinh tế không thuộc diện trả đũa, ngoại trừ Trung Quốc. Quyết định này ngay lập tức tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ trên các thị trường tài chính quốc tế.

Thị trường chứng khoán toàn cầu đồng loạt khởi sắc, trong đó Việt Nam ghi nhận phiên bùng nổ hiếm có vào ngày 10/4. VnIndex bật tăng mạnh tới 74 điểm – một con số mang tính biểu tượng, thể hiện niềm tin phục hồi và kỳ vọng vào một chu kỳ tăng trưởng mới.

Tuy nhiên, dưới làn sóng phấn khích ấy là lớp ngầm của những biến số địa chính trị và rủi ro từ chính sách. Đặc biệt, việc Mỹ vẫn duy trì mức thuế cao tới 125% với Trung Quốc khiến cục diện thương mại toàn cầu không bớt phần căng thẳng, thậm chí còn có thể làm trầm trọng hơn các rối loạn trong chuỗi cung ứng và dòng vốn đầu tư xuyên biên giới.

Việt Nam trong vai trò “điểm sáng mới nổi”

Trước chuyển biến bất ngờ từ Nhà Trắng, ông Trần Minh Hoàng – Giám đốc Phân tích & Nghiên cứu CTCK VCBS nhận định: “Từ thời điểm thị trường chứng khoán Việt Nam mở cửa đến nay, hiếm khi nào chứng kiến một phiên giao dịch đặc biệt như hôm nay.”

Ông Hoàng phân tích, việc hoãn thuế và giảm mức thuế đối ứng cho các nước không phản đòn – trong đó có Việt Nam – không chỉ mở ra dư địa đàm phán rộng hơn mà còn góp phần nâng cao hình ảnh quốc gia trong mắt các đối tác quốc tế. Nhờ đó, Việt Nam không chỉ trở thành lựa chọn thay thế trong chuỗi cung ứng mà còn nổi lên như một đối tác trung lập, đáng tin cậy trong môi trường toàn cầu đầy biến động.

Theo ông Hoàng, Việt Nam có nhiều lợi thế nổi bật: ổn định chính trị, vị trí địa lý thuận lợi, và đặc biệt là chính sách đối ngoại mềm dẻo, linh hoạt. Đó là những nền tảng chiến lược giúp Việt Nam không chỉ trụ vững trước cơn bão kinh tế mà còn vươn lên trong vai trò một điểm trung chuyển, hấp dẫn cả sản xuất và đầu tư.

Trong nguy có cơ: Việt Nam tận dụng sóng thương chiến

Vẫn theo ông Hoàng, căng thẳng Mỹ - Trung chắc chắn sẽ làm dấy lên làn sóng biến động toàn cầu. Song chính trong khủng hoảng, cơ hội sẽ lộ diện cho những ai biết nắm bắt. Việt Nam từng chứng minh điều đó trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump – thời điểm mà làn sóng dịch chuyển sản xuất, gia tăng đầu tư và chuyển giao công nghệ đã đổ dồn về Việt Nam.

Tựu trung, nếu tiếp tục duy trì được chính sách trung lập, thương thảo hiệu quả và đa dạng hóa hợp tác, Việt Nam không chỉ giữ được “chỗ đứng” mà còn có thể nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Chiến lược ứng phó: Doanh nghiệp cần tỉnh táo, Chính phủ cần đi trước

Chia sẻ góc nhìn từ phía doanh nghiệp và nhà đầu tư, ông Vũ Duy Khánh – Giám đốc Phân tích CTCK Smart Invest – nhấn mạnh tính khó đoán trong các quyết định gần đây của ông Trump. Ông cảnh báo cả nhà đầu tư lẫn doanh nghiệp cần giữ vững sự bình tĩnh, quan sát kỹ lưỡng trước khi hành động.

Đặc biệt, nếu thuế đối ứng được Mỹ triển khai toàn diện – trong đó Trung Quốc là đối tượng chịu mức đánh mạnh nhất – thì các ngành xuất khẩu có tính cạnh tranh trực tiếp với Việt Nam như dệt may, điện tử, xăm lốp, đồ gỗ,… sẽ bị ảnh hưởng. Khi đó, phản ứng của Chính phủ – từ đàm phán cho đến các gói hỗ trợ – sẽ là nhân tố quyết định sự linh hoạt và sức bật của doanh nghiệp.

Ông Khánh cũng đưa ra một loạt khuyến nghị chiến lược:

Về doanh nghiệp: Cần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, kiểm soát rủi ro tỷ giá, tăng dự phòng tài chính và khai thác tối đa các FTA đã ký kết. Tối ưu hóa chuỗi cung ứng bằng cách giảm phụ thuộc vào nguyên liệu từ Trung Quốc, đồng thời đẩy mạnh tiêu dùng nội địa – nơi biên lợi nhuận có thể cao hơn xuất khẩu.

Về chiến lược dài hạn: Doanh nghiệp cần vượt khỏi vai trò gia công để xây dựng thương hiệu Việt. Đầu tư công nghệ, chuẩn hóa chất lượng sản phẩm, theo đuổi tiêu chuẩn xanh và mở rộng hiện diện tại các thị trường mới nổi như Ấn Độ, Indonesia – nơi tiềm năng còn rộng mở nhưng cần đánh giá kỹ về rủi ro và lợi nhuận.

Vai trò then chốt của Chính phủ

Về phía Chính phủ, ông Khánh cho rằng cần tiếp tục giữ vững vai trò trung gian thông minh, tận dụng thế mạnh trung lập để đàm phán hiệu quả với Mỹ. Song song, Chính phủ nên:

Triển khai chính sách hỗ trợ doanh nghiệp chịu ảnh hưởng như giảm VAT, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, ổn định – nhưng không cứng nhắc – tỷ giá.

Thúc đẩy mạnh mẽ đầu tư công, cải cách thể chế, gỡ bỏ rào cản thủ tục đầu tư và hỗ trợ phát triển ngành công nghiệp phụ trợ.

Thành lập nhóm chuyên gia chuyên trách mô phỏng các kịch bản ứng phó, đảm bảo tính chủ động trước mọi biến số chính sách từ Mỹ.

Góc nhìn triển vọng: Tận dụng “cửa sổ 90 ngày”

Ông Khánh cho rằng, việc hoãn áp thuế trong 90 ngày là “khoảng lặng quý giá” để các doanh nghiệp tăng tốc nhập hàng, chuẩn bị phương án ứng phó, từ đó giảm tối đa tác động nếu chính sách chính thức được áp dụng. Điều này có thể giúp tăng trưởng xuất khẩu quý II bứt phá, hỗ trợ ổn định GDP và tạo lớp đệm cho các cú sốc bất ngờ trong tương lai.

Với thị trường chứng khoán, theo ông Khánh, định giá hiện tại đang ở mức hấp dẫn. Tuy nhiên, vùng 1.250 – 1.300 điểm sẽ là thử thách thực sự về tâm lý và dòng tiền. Trong bối cảnh đó, nhà đầu tư nên chú trọng quản trị rủi ro, cơ cấu lại danh mục, ưu tiên doanh nghiệp có nền tảng doanh thu trong nước vững chắc và linh hoạt phân bổ vào các kênh như vàng.