Hỗ trợ đổi xăng sang điện: Để chính sách đi vào đời sống

Nhiều người cho rằng con số 5 triệu đồng là quá thấp để tạo ra động lực chuyển đổi hành vi mạnh mẽ. Hiện nay, lực lượng lao động phổ thông, người chạy xe công nghệ và tiểu thương là những người sở hữu lượng xe máy xăng cũ nhiều nhất.

Hà Nội đang quản lý khoảng 8 triệu phương tiện giao thông, trong đó xe máy chiếm 84%, tương đương hơn 6,7 triệu chiếc. Tốc độ tăng trưởng bình quân của lượng xe máy là 4-5% mỗi năm, gây áp lực lớn lên hạ tầng giao thông và chất lượng môi trường không khí. Để giảm thiểu ô nhiễm và đạt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội đã công bố dự thảo cơ chế hỗ trợ người dân chuyển đổi từ xe máy xăng sang xe máy điện.

Theo dự thảo, người dân sẽ được hỗ trợ 20% giá trị phương tiện chuyển đổi, tối đa 5 triệu đồng, hoặc nhận vé sử dụng dịch vụ vận tải hành khách công cộng trị giá 5 triệu đồng. Đối tượng áp dụng là cá nhân có nơi thường trú hoặc tạm trú liên tục từ 2 năm trở lên trên địa bàn Hà Nội và là chủ sở hữu xe máy xăng đã đăng ký trước thời điểm ban hành nghị quyết. Phương tiện chuyển đổi phải có giá trị từ 10 triệu đồng trở lên.

Tuy nhiên, mức hỗ trợ này được cho là chưa đủ lớn để tạo động lực mạnh mẽ cho người dân chuyển đổi. Giá trị thương mại của xe máy xăng cũ chỉ từ 3 đến 7 triệu đồng, trong khi giá xe máy điện tương đương xe xăng 110 phân khối từ 30 đến hơn 50 triệu đồng. Thêm vào đó, chi phí thuê pin từ 350.000 đến 600.000 đồng mỗi tháng, khiến người dân phải tự đối ứng từ 25 đến 45 triệu đồng sau khi trừ đi khoản hỗ trợ 5 triệu đồng. Khoản chênh lệch tài chính quá lớn khiến nhiều người có xu hướng giữ lại phương tiện cũ thay vì đầu tư vào công nghệ mới.

Để chính sách đi vào đời sống, cần xem xét tăng mức hỗ trợ cho nhóm lao động trung lưu, chiếm hơn 90% lưu lượng giao thông và phát thải nhiều nhất, nhằm tối ưu hóa hiệu quả giảm phát thải.