EU dọa “đánh thuế trả đũa” Mỹ, vàng – bạc lập đỉnh lịch sử

Căng thẳng thương mại xuyên Đại Tây Dương leo thang liên quan tới vấn đề Greenland đã khiến dòng tiền toàn cầu ồ ạt tìm nơi trú ẩn an toàn, đẩy giá vàng và bạc đồng loạt lập kỷ lục mới, trong khi chứng khoán nhiều nước châu Á chìm trong sắc đỏ.

Ngày 19/1, giá vàng và bạc trên thị trường quốc tế tiếp tục tăng mạnh trong bối cảnh rủi ro địa chính trị gia tăng giữa Mỹ và Liên minh châu Âu (EU). Theo AFP, giá vàng giao ngay đã vọt lên mức kỷ lục 4.690,59 USD/ounce, trong khi bạc chạm 94,12 USD/ounce, mức cao nhất trong lịch sử.

Cùng thời điểm, phần lớn thị trường chứng khoán châu Á đồng loạt giảm điểm. Các chỉ số tại Tokyo, Hong Kong, Thượng Hải, Sydney và Singapore chìm trong sắc đỏ, phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư. Ngược lại, thị trường Seoul và Đài Bắc ghi nhận mức tăng nhẹ.

Trên thị trường tiền tệ, đồng USD suy yếu rõ rệt, trong khi đồng euro, bảng Anh và yen Nhật tăng giá khi nhà đầu tư giảm nắm giữ tài sản rủi ro.

Mỹ tuyên bố áp thuế, EU phản ứng gay gắt

Căng thẳng bùng phát sau khi các cuộc đàm phán giữa Đan Mạch và Greenland không thể giải quyết được những “bất đồng cơ bản” liên quan đến vai trò chiến lược của hòn đảo này. Cuối tuần qua, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ áp thuế mới đối với 8 quốc gia châu Âu vì phản đối việc Mỹ sáp nhập Greenland.

Theo đó, Mỹ dự kiến áp thuế 10% từ ngày 1/2, sau đó nâng lên 25% từ ngày 1/6 đối với hàng hóa nhập khẩu từ Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Anh, Hà Lan và Phần Lan.

Thông báo này ngay lập tức vấp phải phản ứng mạnh mẽ từ EU. Liên minh châu Âu cảnh báo các động thái của Washington không chỉ làm suy yếu quan hệ xuyên Đại Tây Dương mà còn “có nguy cơ đẩy các bên vào một vòng xoáy leo thang nguy hiểm”.

Ngoại trưởng Đức Johann Wadephul tuyên bố trên kênh ARD rằng thỏa thuận thương mại Mỹ – EU đạt được năm ngoái “khó có thể duy trì trong bối cảnh hiện tại”.

EU cân nhắc kích hoạt “công cụ chống cưỡng ép”

Giới chức Pháp cho biết Tổng thống Emmanuel Macron đang thúc đẩy EU kích hoạt “Công cụ Chống Cưỡng ép” (Anti-Coercion Instrument) – một biện pháp chưa từng được sử dụng, cho phép EU hạn chế nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ của Mỹ cũng như siết đầu tư và tiếp cận đấu thầu công.

Theo Bloomberg, các quốc gia thành viên EU cũng đang thảo luận khả năng khôi phục gói thuế trả đũa trị giá 93 tỷ euro (khoảng 108 tỷ USD) đối với hàng hóa Mỹ – gói biện pháp từng bị đình chỉ sau thỏa thuận thương mại song phương năm ngoái.

Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa đã triệu tập một hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp trong tuần này và khẳng định: “Châu Âu sẵn sàng tự vệ trước mọi hình thức cưỡng ép”.

Vàng, bạc hưởng lợi từ bất ổn toàn cầu

Viễn cảnh một cuộc chiến thương mại mới giữa các cường quốc kinh tế lớn đã khiến nhà đầu tư đẩy mạnh mua vào các tài sản trú ẩn. Đà tăng của vàng và bạc còn được hỗ trợ bởi chuỗi rủi ro địa chính trị gần đây, từ căng thẳng Trung Đông, tuyên bố cứng rắn của Mỹ với Iran cho tới các biến động chính trị tại Mỹ Latin.

Theo giới phân tích, ngay cả khi các biện pháp thuế quan chưa được triển khai ngay, rủi ro phân mảnh thương mại, chính trị hóa chuỗi cung ứng và bất ổn chính sách vẫn đủ để duy trì áp lực lên thị trường tài chính toàn cầu, tiếp tục hỗ trợ giá các kim loại quý trong thời gian tới.