#Quốc tế

24HMONEY đã kiểm duyệt

Donald Trump đang sa lầy vào "kịch bản không lối thoát"?

Trong khi Nhà Trắng kỳ vọng một kịch bản sụp đổ nhanh chóng, Tehran lại bình thản kích hoạt "hệ điều hành" kháng chiến đã được tôi luyện qua 40 năm cấm vận, biến cuộc đối đầu thành một cuộc đấu trí về sự lỳ lợm.

Sau hơn một tháng đối đầu, chiến lược của Mỹ tại Iran vẫn thiếu một điểm kết thúc rõ ràng. Những tuyên bố về “chiến thắng” dừng lại ở mức khái niệm mơ hồ, trong khi các mục tiêu ban đầu liên tục thay đổi, từ hạt nhân, tên lửa đến chống khủng bố.

Cách tiếp cận thiếu nhất quán khiến thông điệp của Washington trở nên rời rạc. Khi thì đe dọa các đòn tấn công quy mô lớn, khi lại phát tín hiệu xuống thang để mở đường đàm phán. Sự dao động này phản ánh một thực tế: Mỹ chưa tìm được hướng đi đủ thuyết phục.

Ngay từ đầu, mục tiêu sâu xa được cho là thay đổi chính quyền Iran. Tuy nhiên, diễn biến thực tế lại đi ngược kỳ vọng. Thay vì suy yếu, Tehran vẫn duy trì được sự ổn định, thậm chí có dấu hiệu củng cố quyền lực sau các đợt không kích.

Các đánh giá tình báo cho thấy hệ thống hiện tại của Iran không dễ bị lung lay. Điều này đẩy Washington vào thế khó, khi kịch bản “đánh nhanh thắng nhanh” không thành hiện thực, còn phương án dài hơi lại chưa được chuẩn bị đầy đủ.

Sai số lớn nhất nằm ở việc đánh giá thấp nền tảng “kháng cự” của Iran. Đây không chỉ là yếu tố chính trị mà còn là cấu trúc xã hội và kinh tế đã được xây dựng trong nhiều thập kỷ. Mô hình “kinh tế kháng cự” giúp Tehran duy trì hoạt động ngay cả trong điều kiện bị bao vây và trừng phạt kéo dài.

Dù chịu tổn thất từ các đợt không kích, nền kinh tế Iran chưa rơi vào trạng thái sụp đổ. Hệ thống sản xuất nội địa, mạng lưới năng lượng phân tán và cơ chế trao đổi linh hoạt giúp nước này giữ được mức ổn định tương đối trong ngắn hạn.

Thực tế này khiến các đòn đánh quân sự của Mỹ chưa tạo ra hiệu ứng quyết định. Áp lực gia tăng, nhưng chưa đủ để buộc Tehran thay đổi hành vi theo kỳ vọng.

Trong khi đó, vấn đề lớn hơn dần lộ diện: thiếu một “kế hoạch B” rõ ràng. Khi kịch bản ban đầu không đạt kết quả, Washington buộc phải vừa điều chỉnh vừa tìm lối thoát, thay vì chủ động kiểm soát tình hình.

Gần đây, việc Mỹ tăng cường lực lượng tới Trung Đông cho thấy các phương án dự phòng đang được kích hoạt. Từ lực lượng đổ bộ, lính dù đến các kịch bản tác chiến trên bộ, Washington đang mở rộng lựa chọn vượt ra ngoài không kích.

Tuy nhiên, sự chuẩn bị này cũng phản ánh nghịch lý: càng mở rộng phương án, rủi ro sa lầy càng lớn. Một chiến dịch giới hạn có thể nhanh chóng biến thành xung đột kéo dài nếu thiếu điểm dừng rõ ràng.

Tổng thể, Mỹ vẫn nắm ưu thế quân sự, nhưng lợi thế đó đang bị bào mòn bởi thời gian và sự thiếu nhất quán trong chiến lược. Khi đối thủ không gục ngã như dự tính, mọi bước đi tiếp theo đều trở nên nhạy cảm hơn.

Câu hỏi còn lại không chỉ là Mỹ sẽ làm gì, mà là liệu Washington có thể thoát khỏi thế trận hiện tại mà không phải trả giá lớn hay không.