Địa chính trị nóng rực, tài chính vẫn lạnh lùng: Thị trường đang nghĩ gì?

Thị trường tài chính toàn cầu phản ứng bất ngờ điềm tĩnh trước động thái không kích của Mỹ vào Iran, do giới đầu tư tin rằng xung đột chỉ giới hạn trong khu vực và ít khả năng lan rộng. Dù nguy cơ Iran phong tỏa Eo biển Hormuz vẫn hiện hữu, phần lớn chuyên gia cho rằng kịch bản này khó xảy ra.

Giới chuyên gia cho rằng căng thẳng Iran - Israel, dù nghiêm trọng về địa chính trị, chưa đủ sức kích hoạt một cơn địa chấn mang tính hệ thống đối với thị trường toàn cầu.

Cuộc không kích của Mỹ vào các cơ sở hạt nhân Iran – một bước leo thang nghiêm trọng trong xung đột Trung Đông – tưởng chừng sẽ khiến thị trường tài chính toàn cầu rung chuyển. Thế nhưng thực tế lại trái ngược: tâm lý nhà đầu tư dường như vẫn điềm tĩnh một cách lạ thường.

Đa phần giới chuyên gia đánh giá đây là xung đột có phạm vi khu vực, chưa đủ sức gây ra chấn động hệ thống trên quy mô toàn cầu. Thậm chí, một số loại tài sản rủi ro còn được nhận định sẽ hưởng lợi từ biến động hiện tại. Dữ liệu từ CNBC cho thấy, tính đến 13h ngày 23/6 (giờ Singapore), chỉ số MSCI World gần như không đổi, chỉ giảm nhẹ 0,12%. Các tài sản trú ẩn như USD, vàng cũng phản ứng yếu: chỉ số USD nhích 0,35%, trong khi vàng giao ngay giảm 0,23%, về mức 3.360 USD/ounce.

So với phản ứng dữ dội của thị trường cách đây hơn một tuần – khi Israel phát động chiến dịch không kích vào Iran – đợt đáp trả của Mỹ lần này dường như được thị trường tiếp nhận như một “sự kiện kiểm soát được”. Ông Dan Ives (Giám đốc điều hành Wedbush) nhận định: “Thị trường xem động thái của Mỹ như một bước đi nhằm ngăn chặn nguy cơ vũ khí hạt nhân, thay vì phát động chiến tranh toàn diện. Xác suất xung đột lan rộng là tương đối thấp”.

Tuy nhiên, giới đầu tư vẫn theo dõi sát diễn biến từ phía Tehran – đặc biệt là cảnh báo phong tỏa Eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển tới 20% dầu mỏ toàn cầu. Quốc hội Iran đã phê chuẩn phương án này, đồng thời khẳng định nước Cộng hòa Hồi giáo “bảo lưu mọi lựa chọn” để bảo vệ chủ quyền quốc gia.

Mặc dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng khả năng Iran hiện thực hóa đe dọa là thấp. “Nếu Iran thực sự chặn Hormuz, giá dầu chắc chắn vượt 100 USD/thùng, thị trường chứng khoán toàn cầu có thể bốc hơi hơn 10% và dòng tiền sẽ tháo chạy vào vàng, USD và trái phiếu”, ông Marko Papic (Giám đốc đầu tư tại GeoMacro) cảnh báo. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng Tehran ý thức rõ cái giá phải trả nếu vượt giới hạn đỏ – một đòn đáp trả dữ dội từ Mỹ.

Trên thực tế, trong hơn một thập kỷ qua, Iran đã nhiều lần đe dọa đóng cửa Eo biển Hormuz – từ các mốc căng thẳng năm 2011, 2018 đến 2022 – nhưng đều không hành động. Điều này củng cố quan điểm rằng lời đe dọa lần này chủ yếu mang tính răn đe chiến lược.

Bên cạnh đó, giới phân tích Phố Wall vẫn bày tỏ niềm tin vào triển vọng thị trường chứng khoán Mỹ. Ông Ed Yardeni – nhà sáng lập Yardeni Research – nhận định: “Tổng thống Trump đã tái khẳng định sức mạnh răn đe của nước Mỹ, tạo dựng lại vị thế ‘hòa bình qua sức mạnh’. Chúng tôi kỳ vọng chỉ số S&P 500 sẽ đạt mốc 6.500 điểm vào cuối năm 2025”.

Ông tin rằng cú đánh vào các cơ sở hạt nhân Iran có thể mở ra giai đoạn chuyển biến chiến lược tại Trung Đông – một bước ngoặt có thể giúp tái định hình trật tự khu vực, thay vì kích hoạt hỗn loạn toàn cầu như nhiều người lo ngại.