Đằng sau con số 5 tỷ USD rời bỏ thị trường giữa cơn lốc tăng trưởng kỷ lục

Dù mất đi lượng vốn ngoại tương đương 15% dự trữ ngoại hối trong 5 năm qua, nội lực của thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn chứng minh sức dẻo dai kinh ngạc nhờ dòng tiền nội bộ và những cải cách hạ tầng mang tính bước ngoặt.

Trong khi VN-Index liên tục thiết lập những cột mốc rực rỡ với tốc độ tăng trưởng thuộc top đầu thế giới, một nghịch lý đang hiện hữu: Khối ngoại miệt mài rút ròng hàng tỷ USD. Đây là sự tháo chạy hoảng loạn hay chỉ là một cuộc "thay máu" chiến lược để đón đầu vận hội nâng hạng?

Đằng sau con số 5 tỷ USD rời bỏ thị trường giữa cơn lốc tăng trưởng kỷ lục

Năm 2025, Việt Nam sừng sững như một điểm sáng kinh tế toàn cầu. Chỉ số chứng khoán bứt tốc chỉ sau Hàn Quốc và Pakistan, thanh khoản dẫn đầu khối ASEAN. Hệ thống hạ tầng công nghệ được làm mới, khung pháp lý siết chặt kỷ cương đã đưa Việt Nam vào tầm ngắm nâng hạng của FTSE Russell.

Thế nhưng, bức tranh lại xuất hiện mảng màu đối lập: Khối ngoại rút ròng hơn 5 tỷ USD chỉ riêng trong năm 2025. Tổng cộng 5 năm qua, con số này lên tới 12 tỷ USD.

Cuộc di cư vì "khẩu vị" hay áp lực tỷ giá? Theo các chuyên gia, dòng vốn ngoại rút đi không hẳn vì nội tại kinh tế Việt Nam suy yếu. Ông Lê Anh Tuấn (Dragon Capital) chỉ ra "gọng kìm" từ thế giới: Đồng USD neo cao, lãi suất Mỹ khắc nghiệt và cơn sốt AI tại các thị trường phát triển đã hút cạn dòng tiền từ các thị trường mới nổi.

Bà Nguyễn Ngọc Anh (SSI) bổ sung thêm một góc nhìn sắc sảo: Khối ngoại tại Việt Nam vốn có tính tập trung cao, chủ yếu từ Đông Á. Khi một vài "ông lớn" Thái Lan hay Đài Loan cơ cấu lại danh mục, thị trường lập tức rung lắc. Tuy nhiên, đây lại là cơ hội để "thay máu" dòng tiền. Thực tế, các định chế từ Mỹ và châu Âu đang âm thầm mở tài khoản, chờ đợi thời khắc Việt Nam chính thức chuyển mình lên thị trường mới nổi.

Nâng hạng và ESG: "Chìa khóa" mở kho báu tỷ USD Triển vọng năm 2026 đang sáng dần khi áp lực rút vốn hạ nhiệt rõ rệt. "Chìa khóa" để giữ chân dòng tiền bền bỉ không chỉ nằm ở con số tăng trưởng cơ học mà còn ở tiêu chuẩn ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị).

Minh chứng điển hình như TTC AgriS, dù tốn kém chi phí chuyển đổi nhưng đã huy động thành công 400 triệu USD từ các định chế quốc tế nhờ chuẩn mực xanh. Rõ ràng, khi cuộc chơi thay đổi, chỉ những doanh nghiệp minh bạch và bền vững mới đủ sức "câu" được những dòng vốn lớn và dài hạn.

Chứng khoán Việt Nam đang đứng trước ngưỡng cửa lịch sử. Việc khối ngoại rút đi trong ngắn hạn có lẽ chỉ là bước lùi cần thiết để chuẩn bị cho một cú nhảy vọt về chất lượng nhà đầu tư trong thập kỷ tới.