Chuyên gia cảnh báo 75% khả năng Mỹ tấn công Iran, giá dầu có thể bùng nổ

Theo nhận định của một chuyên gia năng lượng hàng đầu, thị trường dầu mỏ toàn cầu đang đứng trước nguy cơ biến động mạnh khi khả năng Mỹ tiến hành một cuộc tấn công quân sự nhằm vào Iran được đánh giá lên tới 75% trong thời gian ngắn tới.

Chia sẻ với CNBC, ông Bob McNally, nhà sáng lập Rapidan Energy Group và là cựu cố vấn năng lượng của Nhà Trắng, cho rằng Washington có thể tiến hành “một hình thức tấn công nào đó” nhằm vào Iran trong vài ngày đến vài tuần tới, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông leo thang nhanh chóng.

Căng thẳng Mỹ – Iran đẩy rủi ro địa chính trị lên cao

Nhận định trên được đưa ra trong bối cảnh Iran đang đối mặt với làn sóng biểu tình quy mô lớn từ cuối tháng 12/2025. Báo cáo viên đặc biệt của Liên hợp quốc cho biết, số người thiệt mạng có thể đã vượt 20.000 người, khi chính quyền Tehran tăng cường trấn áp trên diện rộng.

Trước tình hình này, Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần cảnh báo Iran không được đàn áp người biểu tình, đồng thời tuyên bố sự hỗ trợ từ Mỹ “đang trên đường tới”. Dù kế hoạch tấn công được cho là đã tạm hoãn vào tháng trước, việc một tàu sân bay Mỹ xuất hiện trở lại tại Trung Đông gần đây đã làm dấy lên đồn đoán rằng một cuộc không kích có thể sắp xảy ra.

Giá dầu phản ứng mạnh, xu hướng giảm dài hạn bị phá vỡ

Thị trường dầu mỏ đã bắt đầu phản ánh những rủi ro địa chính trị ngày càng gia tăng. Giá dầu Brent đã tăng khoảng 5% trong tuần qua và tăng 14% kể từ đầu năm 2026.

Theo ông McNally, diễn biến này có ý nghĩa quan trọng khi đánh dấu sự chấm dứt của xu hướng giảm kéo dài hơn một năm, giai đoạn mà giá dầu thường chỉ tăng ngắn hạn trước khi quay lại đà đi xuống.

“Những gì từng xảy ra trong các xung đột trước đây có thể sẽ không lặp lại. Thị trường đang bắt đầu định giá cho kịch bản gián đoạn nguồn cung kéo dài”, ông McNally nhận định.

Hormuz – điểm nghẽn chiến lược của thị trường năng lượng toàn cầu

Năm 2025, Iran khai thác khoảng 4,7 triệu thùng dầu/ngày, tương đương 4,4% nguồn cung dầu toàn cầu. Phần lớn lượng dầu này được xuất khẩu sang Trung Quốc thông qua mạng lưới tàu chở dầu nằm ngoài hệ thống chính thức, thường được gọi là “hạm đội ngầm”.

Tuy nhiên, theo giới phân tích, rủi ro lớn nhất không nằm ở sản lượng dầu của Iran, mà ở khả năng Tehran phong tỏa eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược nơi khoảng 1/5 lượng dầu và LNG toàn cầu đi qua.

Nhiều nhà đầu tư cho rằng Hải quân Mỹ có thể nhanh chóng kiểm soát tình hình, nhưng ông McNally cảnh báo đây là một giả định quá lạc quan.

“Mỹ từng không thể hoàn toàn vô hiệu hóa các mối đe dọa từ lực lượng Houthi. Trong khi đó, Iran sở hữu vũ khí tinh vi hơn và có lợi thế địa lý vượt trội để gây gián đoạn tại Hormuz”, ông nói.

Nguy cơ sốc LNG và phản ứng dây chuyền toàn cầu

Lãnh đạo tối cao Iran ngày 1/2 đã tuyên bố bất kỳ cuộc tấn công nào của Mỹ cũng sẽ kích hoạt một ‘cuộc chiến khu vực’ tại Trung Đông. Dù vậy, các nguồn tin tiết lộ với Axios cho biết Washington vẫn để ngỏ khả năng đàm phán thông qua các kênh bí mật.

Ông McNally cảnh báo, nếu eo biển Hormuz bị phong tỏa chỉ trong một đến hai ngày, thị trường năng lượng toàn cầu có thể rơi vào tình trạng hỗn loạn.

“Chúng ta sẽ chứng kiến cuộc cạnh tranh mua LNG giao ngay khốc liệt nhất trong lịch sử. Điều này chưa từng xảy ra, nhưng hoàn toàn có thể”, ông nhấn mạnh.

Trong bối cảnh rủi ro địa chính trị gia tăng, giới đầu tư toàn cầu đang theo dõi sát từng động thái từ Washington và Tehran, khi bất kỳ sai lầm nào cũng có thể thổi bùng một cú sốc năng lượng trên phạm vi toàn cầu.