Chứng khoán Việt Nam chờ cú hích tăng trưởng từ nâng hạng

Để thu hút nhiều vốn nước ngoài hơn, IOSCO đề xuất duy trì sự ổn định pháp lý, khả năng quản lý hiệu quả của cơ quan quản lý thị trường, và sự đa dạng của sản phẩm trên thị trường chứng khoán. IOSCO đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam thông qua việc đề xuất các tiêu chuẩn và khuyến nghị phù hợp.

Kinh tế châu Á tăng trưởng mạnh mẽ, và Việt Nam là một trong những điểm sáng rõ nét. Thị trường chứng khoán Việt Nam không chỉ ghi nhận kết quả tích cực trong năm qua mà còn dần khẳng định vai trò quan trọng trong huy động vốn cho nền kinh tế và doanh nghiệp. Khi được nâng hạng lên thị trường mới nổi, dư địa tăng trưởng sẽ còn rộng mở hơn nữa.

Ông Rodrigo Buenaventura, Tổng Thư ký Tổ chức Quốc tế các Ủy ban Chứng khoán (IOSCO), chia sẻ về vai trò và mục tiêu của IOSCO trên thị trường tài chính toàn cầu. IOSCO có 3 mục tiêu chính là bảo vệ nhà đầu tư, đảm bảo hoạt động công bằng và hiệu quả của thị trường chứng khoán, và ngăn ngừa rủi ro hệ thống và đảm bảo sự ổn định tài chính. IOSCO đề xuất các tiêu chuẩn và khuyến nghị để thúc đẩy điều chỉnh thị trường và giám sát một cách hợp lý.

Thưa ông, IOSCO là một tổ chức quan trọng trong lĩnh vực thị trường chứng khoán toàn cầu. Ông có thể chia sẻ về vai trò và mục tiêu chính của tổ chức này?

Ông Rodrigo Buenaventura: IOSCO giữ vai trò cốt lõi trong việc thiết lập các tiêu chuẩn toàn cầu cho thị trường tài chính. Chúng tôi được công nhận là tổ chức hàng đầu trong việc xây dựng tiêu chuẩn và đưa ra các khuyến nghị nhằm điều chỉnh thị trường tài chính hiệu quả. IOSCO có ba mục tiêu chính: bảo vệ nhà đầu tư, đảm bảo thị trường chứng khoán vận hành minh bạch và công bằng, đồng thời kiểm soát rủi ro hệ thống để duy trì sự ổn định tài chính.

Để đạt được mục tiêu này, IOSCO ban hành các tiêu chuẩn và khuyến nghị dành cho các cơ quan quản lý, trong đó có Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Việt Nam (UBCKNN) – một thành viên quan trọng tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Ngoài ra, chúng tôi cũng thúc đẩy hợp tác quốc tế thông qua các biên bản ghi nhớ (MOU), tạo điều kiện thuận lợi cho việc trao đổi thông tin và hỗ trợ trong công tác giám sát, thực thi. Bên cạnh đó, IOSCO còn triển khai các chương trình đào tạo giúp nâng cao năng lực quản lý thị trường chứng khoán theo tiêu chuẩn quốc tế.

Trong Hội nghị APRC 2025 của IOSCO lần này, các nội dung thảo luận tập trung vào những vấn đề gì, thưa ông?

Ông Rodrigo Buenaventura: Hội nghị lần này chủ yếu bàn về việc tăng cường giám sát, thanh tra và thực thi các quy định trên thị trường chứng khoán, đặc biệt trong bối cảnh công nghệ tài chính và trí tuệ nhân tạo ngày càng phát triển.

Thông qua các phiên họp, chúng tôi tiếp nhận nhiều ý tưởng và quan điểm từ APRC – một trong những tiểu ban quan trọng của IOSCO. Những đóng góp này giúp IOSCO có góc nhìn sâu sắc hơn về đặc thù của khu vực châu Á - Thái Bình Dương, từ đó điều chỉnh và phát triển các tiêu chuẩn toàn cầu phù hợp hơn, cũng như đưa ra khuyến nghị chính sách hiệu quả.

IOSCO đặt ra những nguyên tắc nào đối với các thành viên và cơ quan quản lý chứng khoán, thưa ông?

Ông Rodrigo Buenaventura: IOSCO được xem là “tiêu chuẩn vàng” trong quản lý và giám sát thị trường chứng khoán, phái sinh và tài chính nói chung.

Tại hội nghị lần này, chúng tôi nhấn mạnh 38 nguyên tắc quản lý thị trường, trong đó có 8 nguyên tắc quan trọng về giám sát. Những nguyên tắc này bao gồm việc đảm bảo cơ quan quản lý có đủ năng lực giám sát hiệu quả, nguồn lực tài chính ổn định, cũng như cơ chế pháp lý rõ ràng để tránh xung đột lợi ích, đảm bảo các quyết định điều hành vì lợi ích tốt nhất của thị trường vốn.

Việt Nam đang đặt mục tiêu nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi. Ông đánh giá thế nào về triển vọng này?

Ông Rodrigo Buenaventura: Kinh tế châu Á đang phát triển mạnh mẽ, và Việt Nam là một trong những điểm sáng đáng chú ý. Thị trường chứng khoán Việt Nam cũng có mức tăng trưởng tích cực, đóng vai trò quan trọng trong huy động vốn cho nền kinh tế và doanh nghiệp.

Nhìn vào các số liệu gần đây, châu Á là khu vực duy nhất trên thế giới ghi nhận sự gia tăng trong huy động vốn IPO, trong khi ở Mỹ và châu Âu xu hướng này lại giảm sút. Điều đó cho thấy tiềm năng phát triển bền vững của nền kinh tế và thị trường vốn khu vực này. Khi thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng lên thị trường mới nổi, tôi tin rằng mức tăng trưởng sẽ còn mạnh mẽ hơn nữa.

Theo ông, thị trường chứng khoán Việt Nam cần làm gì để thu hút thêm vốn đầu tư nước ngoài?

Ông Rodrigo Buenaventura: Tôi không phải là chuyên gia về thị trường Việt Nam, nhưng từ kinh nghiệm của các thị trường đã thành công trong việc thu hút vốn nước ngoài, tôi thấy có một số yếu tố quan trọng.

Thứ nhất, cần đảm bảo môi trường pháp lý ổn định và minh bạch. Các quy định phải rõ ràng, nhất quán và tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư.

Thứ hai, cơ quan quản lý thị trường cần hoạt động độc lập, có đủ quyền hạn và năng lực để giám sát thị trường một cách hiệu quả.

Thứ ba, Việt Nam nên tiếp tục cải thiện khả năng tiếp cận thị trường theo chuẩn quốc tế, giảm thiểu rào cản đối với nhà đầu tư nước ngoài.

Cuối cùng, sự đa dạng của các sản phẩm tài chính cũng đóng vai trò quan trọng. Một thị trường có nhiều sản phẩm hấp dẫn sẽ thu hút dòng vốn dài hạn từ nước ngoài.

IOSCO đóng vai trò hỗ trợ bằng cách thiết lập các tiêu chuẩn và hướng dẫn giúp các thị trường mới nổi, trong đó có Việt Nam, thu hút nguồn vốn quốc tế một cách hiệu quả và bền vững.

Cảm ơn ông!