Chứng khoán hậu lễ: "Xóa tan" nỗi lo, đón "bình minh"?

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang đối mặt với tâm lý thận trọng và thanh khoản thấp, nhưng kỳ vọng tích cực từ cuộc đàm phán thuế quan Mỹ-Việt và sự kiện KRX "go-live" có thể tạo động lực cho dòng tiền trở lại. Tuy nhiên, các yếu tố như tỷ giá và rủi ro vĩ mô vẫn là mối lo ngại chính đối với nhà đầu tư.

Theo Agriseco, thông tin tích cực từ bàn đàm phán thuế cùng sự kiện KRX "go-live" được xem là những "liều thuốc" tinh thần, có khả năng "kích hoạt" dòng tiền đang "án binh bất động" quay trở lại thị trường chứng khoán trong tuần tới.

Sau một tháng Tư đầy biến động và khép lại bằng kỳ nghỉ lễ kéo dài, thị trường chứng khoán Việt Nam để lại ấn tượng về sự ảm đạm với hai phiên giao dịch trầm lắng. Chỉ số VN-Index dao động trong biên độ hẹp, thanh khoản sụt giảm mạnh, phản ánh rõ tâm lý thận trọng của giới đầu tư.

Ông Lê Đức Huy, Trưởng bộ phận Chiến lược thị trường tại Agriseco, nhận định rằng sự dè dặt của thị trường trước kỳ nghỉ lễ chủ yếu xuất phát từ tâm lý lo ngại rủi ro liên quan đến những diễn biến khó lường từ vấn đề thuế quan. Tuy nhiên, ông kỳ vọng tình hình sẽ có những chuyển biến tích cực hơn sau kỳ nghỉ.

Tín hiệu từ đàm phán thuế quan và kỳ vọng "hiệu ứng KRX".

Một điểm sáng hiếm hoi trong bức tranh giao dịch ảm đạm vừa qua, theo ông Lê Đức Huy, là việc Mỹ đã có lời mời Việt Nam khởi động đàm phán thuế quan ngay trong tuần này, một thông tin được kỳ vọng sẽ mang lại sự hỗ trợ nhất định cho thị trường. Thông tin từ Hội nghị giao ban xúc tiến thương mại với hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài cho biết, đoàn trao đổi cấp kỹ thuật của Việt Nam dự kiến sẽ sang Mỹ vào ngày 1/5 để tiến hành đàm phán thương mại song phương.

Đại diện Agriseco cho rằng động thái này sẽ tạo ra một lực đỡ tâm lý nhất định cho dòng tiền khi trở lại thị trường sau kỳ nghỉ lễ, dù mức độ cải thiện có thể chỉ ở mức vừa phải và xu hướng thận trọng vẫn chiếm ưu thế. Ông Huy lý giải rằng, kinh nghiệm từ các cuộc đàm phán tương tự với Nhật Bản và Hàn Quốc cho thấy khó có thể đạt được thỏa thuận cuối cùng hoặc chốt mức thuế quan ngay trước khi thị trường giao dịch trở lại vào tuần 5-9/5.

Bên cạnh thông tin về đàm phán thuế quan Việt - Mỹ, thị trường chứng khoán trong tuần giao dịch mới còn đón nhận một sự kiện đáng chú ý khác: hệ thống KRX chính thức đi vào vận hành sau nhiều lần trì hoãn. Sự kiện này được kỳ vọng sẽ mang lại động lực mới cho thị trường, trong bối cảnh tâm lý nhà đầu tư vẫn còn chịu ảnh hưởng bởi những yếu tố bên ngoài.

Về "hiệu ứng KRX", ông Lê Đức Huy cho rằng trong ngắn hạn, nhà đầu tư sẽ cần thời gian để làm quen với các cơ chế giao dịch mới, đặc biệt là cơ chế khớp lệnh định kỳ và cơ chế sửa lệnh, cũng như thay đổi về hiển thị room nước ngoài. Tuy nhiên, về dài hạn, ông đánh giá những thay đổi này đều hướng tới lợi ích và sự thuận tiện cho nhà đầu tư. Việc thay thế lệnh thị trường MP bằng lệnh MTL và những thay đổi trong giao dịch cổ phiếu bị hạn chế được kỳ vọng sẽ làm tăng tính sôi động và tiện lợi cho thị trường.

Ông Huy nhấn mạnh rằng việc KRX chính thức đi vào hoạt động là một bước tiến quan trọng để đáp ứng các điều kiện nâng hạng thị trường trong tương lai, điều mà nhiều nhà đầu tư đang chờ đợi, và có thể sẽ tạo ra sự thay đổi tích cực hơn trong kỳ vọng của nhà đầu tư cũng như dòng tiền trong thời gian tới.

Nhiều yếu tố bất định, nhà đầu tư nên ứng xử thận trọng.

Bên cạnh vấn đề thuế quan, một yếu tố khác gây lo ngại cho giới đầu tư là tỷ giá. Tỷ giá VND/USD hiện đang duy trì ở mức cao, dù Ngân hàng Nhà nước đã nhiều lần điều chỉnh tăng tỷ giá trung tâm. Theo ông Lê Đức Huy, điều này cho thấy Chính phủ đang ưu tiên chính sách hỗ trợ tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh xuất khẩu gặp nhiều khó khăn và nhu cầu toàn cầu suy yếu. Thực tế, từ đầu năm đến nay, trong khi chỉ số DXY đã giảm mạnh hơn 8%, đồng Việt Nam vẫn mất khoảng 2% giá trị. Diễn biến này phản ánh định hướng nới lỏng tiền tệ vừa phải nhằm kích thích xuất khẩu và tăng cường sức cạnh tranh cho hàng hóa Việt Nam.

Tuy nhiên, ông Lê Đức Huy lưu ý rằng nếu tỷ giá tiếp tục biến động mạnh và đồng Việt Nam mất giá sâu hơn so với các đồng tiền trong khu vực, có thể gây ra áp lực rút vốn khỏi thị trường chứng khoán và trái phiếu Việt Nam. Vị chuyên gia nhấn mạnh rằng niềm tin vào sự ổn định vĩ mô là yếu tố then chốt để duy trì dòng vốn ngoại dài hạn, do đó, việc kiểm soát tỷ giá trong một biên độ hợp lý là vô cùng quan trọng.

Trong bối cảnh thị trường vẫn còn nhiều yếu tố bất định từ bên ngoài, ông Lê Đức Huy khuyến nghị nhà đầu tư duy trì nguyên tắc thận trọng, đặc biệt khi sử dụng đòn bẩy tài chính. Tỷ lệ margin nên được giữ ở mức thấp, ưu tiên sử dụng vốn tự có và tránh sử dụng đòn bẩy cao để phòng ngừa rủi ro khi thị trường có những biến động bất ngờ. Tỷ trọng cổ phiếu trong danh mục cũng nên được điều chỉnh về mức trung bình, khoảng 50-60%, tập trung vào các doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, báo cáo tài chính lành mạnh, dòng tiền ổn định và khả năng chống chịu với các "cú sốc" vĩ mô. Đại diện Agriseco nhấn mạnh rằng trong giai đoạn hiện tại, quản trị rủi ro danh mục và bảo toàn vốn nên được ưu tiên hàng đầu, thay vì theo đuổi lợi nhuận bằng mọi giá.

Mặc dù vậy, đối với những nhà đầu tư muốn tái cơ cấu danh mục, giai đoạn thị trường giằng co hiện tại vẫn được xem là một cơ hội tốt. Ông Huy cho rằng nhà đầu tư có thể ưu tiên các cổ phiếu bluechips không bị ảnh hưởng bởi chính sách thuế quan nhưng đang giảm giá theo đà giảm chung của thị trường. Về trung và dài hạn, triển vọng của một số nhóm ngành được xem là động lực tăng trưởng kinh tế như xuất khẩu (thủy sản, dệt may, đồ gỗ), cảng biển, khu công nghiệp có thể giảm sức hấp dẫn. Ngược lại, các nhóm ngành ít bị ảnh hưởng bởi chính sách thuế quan và xu hướng bảo hộ như ngân hàng, bất động sản, xây dựng, bán lẻ, công nghệ có thể được thúc đẩy để thay thế động lực tăng trưởng cũ.