Chứng khoán được nâng hạng, 28 cổ phiếu này được hưởng lợi

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang tiến gần một bước ngoặt quan trọng khi FTSE Russell dự kiến nâng hạng Việt Nam từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp trong bộ chỉ số FTSE Global Equity Index Series (FTSE GEIS).

Theo lộ trình dự kiến, việc tái phân loại sẽ có hiệu lực từ kỳ rà soát bán niên tháng 9/2026, sau khi thị trường trải qua đợt đánh giá giữa kỳ vào tháng 3/2026. Cùng thời điểm này, Việt Nam cũng sẽ bị loại khỏi rổ chỉ số FTSE Frontier Index.

Tính đến tháng 2/2026, quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam đã đạt hơn 352 tỷ USD. Với giả định tỷ trọng phân bổ khoảng 0,62% trong các rổ chỉ số của FTSE, Chứng khoán Mirae Asset ước tính thị trường có thể thu hút từ 500 triệu đến 1 tỷ USD từ các quỹ đầu tư mô phỏng chỉ số của FTSE Russell.

Ngoài dòng vốn từ các quỹ ETF theo chỉ số, việc nâng hạng cũng được kỳ vọng sẽ thu hút thêm nhiều dòng vốn quốc tế khác khi Việt Nam bước vào nhóm thị trường mới nổi.

Để được đưa vào rổ chỉ số FTSE GEIS, cổ phiếu phải đáp ứng nhiều tiêu chí sàng lọc nghiêm ngặt. Doanh nghiệp trước hết phải thuộc thị trường nằm trong ba nhóm: developed, advanced emerging hoặc secondary emerging.

Bên cạnh đó, cổ phiếu cần có tỷ lệ tự do chuyển nhượng (free float) trên 5%. Nếu tỷ lệ này thấp hơn, doanh nghiệp phải có quy mô vốn hóa lớn, ít nhất gấp 10 lần ngưỡng thêm mới của khu vực. Với khu vực châu Á – Thái Bình Dương (không bao gồm Trung Quốc và Nhật Bản), ngưỡng vốn hóa đầu tư được là 0,050% của chỉ số vốn hóa nhỏ khu vực, đồng thời FTSE áp dụng mức sàn tối thiểu tuyệt đối 150 triệu USD.

Ngoài ra, FTSE Russell còn đánh giá tỷ lệ cổ phiếu nhà đầu tư nước ngoài có thể mua so với giới hạn sở hữu nước ngoài (Foreign Ownership Limit – FOL), cũng như tiêu chí thanh khoản. Cổ phiếu phải đạt chuẩn thanh khoản trong các kỳ rà soát tháng 3 và tháng 9, dựa trên trung vị khối lượng giao dịch hằng ngày, đồng thời không thuộc diện cảnh báo, kiểm soát và phải duy trì giao dịch liên tục.

Theo các tiêu chí này, nhiều cổ phiếu Việt Nam được đánh giá đủ điều kiện lọt vào FTSE Global All Cap Index, gồm HPG, VCB, VIC, VHM, MSN, SAB, VNM, DXG, DIG, DGC, FRT, KDH, KDC, KBC, DPM, PDR, STB, SHB, SSI, HUT, VCI, VJC, GEX, EIB, PLX, VRE, VIX và VND. Tuy nhiên, danh sách chính thức chỉ được công bố trước kỳ rà soát bán niên FTSE GEIS vào tháng 9/2026.

Ở góc nhìn dài hạn, Chứng khoán Mirae Asset cũng cho rằng Việt Nam có thể được MSCI đưa vào danh sách theo dõi nâng hạng trong các kỳ đánh giá tháng 6/2026 hoặc tháng 6/2027, với mục tiêu chính thức trở thành thị trường mới nổi vào khoảng năm 2028.

Theo MSCI, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn còn một số hạn chế như hệ thống thanh toán bù trừ, mức độ phát triển của thị trường ngoại hối và cơ chế giao dịch như bán khống. Tuy vậy, các quy định về quyền bình đẳng của nhà đầu tư nước ngoài, minh bạch thông tin và giới hạn sở hữu nước ngoài đang từng bước được cải thiện.

Những thay đổi gần đây gồm Thông tư 03/2025/TT-NHNN về mở tài khoản VND cho nhà đầu tư nước ngoài, Nghị định 245/2025/NĐ-CP sửa đổi quy định về quyền cổ đông nước ngoài và Thông tư 08/2026/TT-BTC cho phép nhà đầu tư nước ngoài giao dịch thông qua mô hình Global Brokers mà không cần mở tài khoản trong nước.