Châu Á cuống cuồng mua dầu Mỹ

Trong bối cảnh nguồn cung dầu Trung Đông bị gián đoạn do căng thẳng tại Hormuz, các nước châu Á đang đẩy mạnh mua dầu từ Mỹ, tạo ra một làn sóng dịch chuyển dòng chảy năng lượng toàn cầu.

Theo các nhà giao dịch, người mua tại Japan đang dẫn đầu xu hướng, nhanh chóng chốt các lô hàng giao tháng 5 ngay từ đầu tháng. Sau đó, các nhà lọc dầu tại Hàn Quốc, Singapore và Thái Lan cũng tham gia. Tổng khối lượng đặt mua đã lên tới ít nhất 60 triệu thùng, mức cao nhất trong vòng 3 năm.

Cú sốc từ xung đột Iran đã làm gián đoạn dòng dầu sang châu Á, đẩy ngành lọc dầu vào trạng thái căng thẳng. Hệ quả bắt đầu lan rộng: một số chính phủ buộc phải kiểm soát nhu cầu, các hãng hàng không cắt giảm chuyến bay và nguy cơ thiếu hụt năng lượng đe dọa hoạt động sản xuất.

Trong bối cảnh đó, dầu Mỹ nổi lên như một lựa chọn thay thế khả dĩ nhất. Lợi thế lớn nhất của nguồn cung này là không phụ thuộc vào Hormuz – “điểm nghẽn” chiến lược của thị trường năng lượng. Phần lớn dầu được vận chuyển bằng tàu VLCC với sức chở khoảng 2 triệu thùng, bên cạnh các tàu Aframax có thể đi qua kênh đào Panama để rút ngắn hành trình.

Ông John Coleman cho biết thị trường vận tải đang nóng lên nhanh chóng, với số tàu VLCC sẵn sàng cho thuê gần như cạn kiệt trong ngắn hạn. Đây được xem là tín hiệu cho thấy nhu cầu vận chuyển dầu từ Bờ Vịnh Mỹ đang bùng nổ.

Dữ liệu từ chính phủ Mỹ cũng phản ánh xu hướng này. Tổng xuất khẩu dầu – bao gồm dầu thô và sản phẩm tinh chế – đã đạt mức kỷ lục 13 triệu thùng/ngày, trong đó riêng dầu thô vượt 5 triệu thùng/ngày, cao nhất kể từ cuối năm 2025.

Theo Rohit Rathod, khi các nhà vận tải không thể tiếp cận khu vực Vịnh Trung Đông, khu vực Đại Tây Dương gần như trở thành lựa chọn duy nhất. Ngay cả khi xung đột hạ nhiệt, xu hướng này có thể vẫn duy trì trong thời gian tới.

Tuy nhiên, nhu cầu tăng mạnh cũng kéo theo chi phí leo thang. Giá dầu Mỹ giao sang châu Á đã vượt giá dầu Trung Đông, làm giảm hiệu quả kinh tế của việc vận chuyển. Một số loại dầu như Alaska North Slope hay Mars thậm chí đang giao dịch với mức chênh lệch kỷ lục so với giá chuẩn.

Dù vậy, dầu Mỹ vẫn giữ sức hút. Theo các nhà phân tích, đây là một trong số ít nguồn cung “an toàn địa chính trị”, vẫn mang lại biên lợi nhuận dương dù chi phí tăng cao. Điều này khiến các nhà lọc dầu châu Á sẵn sàng cạnh tranh gay gắt để giành nguồn hàng, thậm chí “hút” cả những lô vốn dành cho thị trường châu Âu.

Song song, một số quốc gia như India vẫn cố gắng tiếp cận lại nguồn dầu Trung Đông, nhưng triển vọng còn hạn chế nếu Hormuz chưa thực sự thông suốt. Trong khi đó, ngay tại Mỹ, nhập khẩu dầu từ Saudi Arabia cũng giảm mạnh, khi nước này chuyển sang nguồn cung từ Mỹ Latinh để bù đắp.

Tổng thể, thị trường dầu mỏ đang trải qua một sự tái cấu trúc nhanh chóng. Dòng chảy năng lượng không còn phụ thuộc tuyệt đối vào Trung Đông, mà đang phân tán sang các khu vực khác, trong đó Mỹ nổi lên như một trung tâm cung ứng thay thế.

Đây không chỉ là phản ứng tạm thời trước khủng hoảng, mà có thể là bước đầu của một trật tự năng lượng mới – nơi yếu tố địa chính trị quyết định dòng chảy không kém gì giá cả.