Cảnh báo đỏ với virus Ebola

Trước những biến động phức tạp của các dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trên toàn cầu, Bộ Y tế đã chính thức ban hành Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh do virus Ebola phiên bản mới. Đây là bước đi chiến lược nhằm siết chặt lưới an ninh y tế, nâng cao năng lực phát hiện sớm và tối ưu hóa phác đồ cứu sống bệnh nhân trước một trong những loại virus có tỷ lệ tử vong cao nhất hành tinh.

Phác đồ mới lập tức bổ sung 6 chủng virus mới và áp dụng các biện pháp cách ly, quản lý dịch tễ nghiêm ngặt chưa từng có.

Bộ Y tế vừa ban hành hướng dẫn chuyên môn mới về chẩn đoán và điều trị bệnh do virus Ebola, thay thế phiên bản năm 2014. Điểm đáng chú ý là tài liệu lần này cập nhật thêm 6 chủng virus Ebola, bổ sung tiêu chuẩn xác định ca nghi ngờ và điều chỉnh nhiều quy định liên quan đến điều trị, cách ly.

Theo hướng dẫn mới, ca nghi nhiễm phải có sốt từ 38 độ C kèm ít nhất một triệu chứng đặc hiệu như đau đầu, nôn, tiêu chảy, đau bụng hoặc xuất huyết bất thường, đồng thời có yếu tố dịch tễ trong vòng 21 ngày trước đó.

Các yếu tố dịch tễ gồm tiếp xúc với máu, dịch cơ thể hoặc đồ dùng của người nghi nhiễm Ebola; đi về từ vùng có dịch; hoặc tiếp xúc trực tiếp với động vật mắc bệnh hay đã chết vì virus Ebola.

Ebola được đánh giá là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhất hiện nay với tỷ lệ tử vong trung bình khoảng 50%, thậm chí có thể lên tới 90% tùy chủng virus và điều kiện điều trị.

Bệnh thường khởi phát sau thời gian ủ từ 2-21 ngày với các biểu hiện như sốt cao, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi, đau họng, buồn nôn, tiêu chảy và đau bụng. Nhiều trường hợp diễn tiến nặng có thể xuất hiện xuất huyết, ho ra máu, chảy máu chân răng, suy gan, suy thận và suy đa tạng.

Siết chặt quy định với người tiếp xúc gần

Một trong những điểm thay đổi đáng chú ý của hướng dẫn năm 2026 là tăng cường quản lý người tiếp xúc gần với ca bệnh.

Theo đó, những người thuộc diện nguy cơ không được hiến máu, mô, tạng, tinh dịch hay cho con bú trong vòng 21 ngày kể từ lần tiếp xúc cuối cùng với nguồn nghi nhiễm.

Hướng dẫn mới cũng bổ sung điều trị hỗ trợ dinh dưỡng, tâm lý và lưu ý đặc biệt với nhóm người cao tuổi, trẻ em hoặc bệnh nhân suy giảm miễn dịch.

Đáng chú ý, hiện chỉ chủng Ebola Zaire có vaccine và thuốc điều trị đặc hiệu bằng kháng thể đơn dòng. Đây cũng là chủng virus từng gây ra nhiều đợt bùng phát nghiêm trọng tại châu Phi.

Bộ Y tế yêu cầu các cơ sở khám chữa bệnh trên cả nước khẩn trương cập nhật quy trình chuyên môn, tập huấn nhân viên y tế và chuẩn bị phương án ứng phó nhằm hạn chế nguy cơ dịch bệnh xâm nhập.

Trong bối cảnh các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm liên tục xuất hiện trở lại trên thế giới, việc nâng cấp hệ thống giám sát và phát hiện sớm được xem là lớp phòng thủ quan trọng nhất để tránh kịch bản bùng phát diện rộng.