Cảnh báo đỏ từ Mỹ: Hàng Việt bị nghi bán phá giá tới 117%

Mỹ chính thức điều tra kép chống bán phá giá và chống trợ cấp với thép cốt bê tông nhập khẩu từ Việt Nam, cáo buộc 10 doanh nghiệp bán phá giá tới 117,61% và hưởng lợi từ hàng chục chương trình hỗ trợ. Doanh nghiệp Việt cần khẩn trương ứng phó để tránh nguy cơ bị áp thuế cao nhất.

Với gần 79.000 tấn sản phẩm đã vào thị trường Mỹ, chiếm hơn 8% thị phần, hàng Việt không còn là “khách qua đường” mà đã lọt thẳng vào tầm ngắm trong cuộc chiến thương mại mới nhất do Washington khơi mào

Ngày 25/6/2025, Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) chính thức khởi xướng cuộc điều tra kép chống bán phá giá (CBPG) và chống trợ cấp (CTC) đối với mặt hàng thép cốt bê tông nhập khẩu từ Việt Nam, cùng ba quốc gia khác là Algeria, Bulgaria và Ai Cập. Đơn kiện do Hiệp hội Thép cốt bê tông Hoa Kỳ nộp lên từ ngày 4/6, nhắm trực tiếp vào 10 doanh nghiệp Việt Nam với cáo buộc bán phá giá lên tới 117,61% và hưởng lợi từ hàng chục chương trình hỗ trợ của Chính phủ Việt Nam.

Theo số liệu từ nguyên đơn, chỉ trong vòng 12 tháng (4/2024 – 3/2025), Việt Nam đã xuất khẩu gần 79.000 tấn thép cốt bê tông sang thị trường Hoa Kỳ, chiếm khoảng 8,2% tổng lượng nhập khẩu mặt hàng này. Đáng chú ý, phía Mỹ cho rằng có tới 39 chương trình hỗ trợ được áp dụng cho các nhà xuất khẩu, dù chưa công bố cụ thể biên độ trợ cấp.

Đây là cuộc điều tra kép mang tính chất nghiêm trọng, trong đó Việt Nam – cùng với Algeria và Ai Cập – là ba quốc gia bị cáo buộc đồng thời cả hành vi bán phá giá và nhận trợ cấp. Thời kỳ điều tra CBPG được xác định từ 1/10/2024 đến 31/3/2025, trong khi điều tra CTC áp dụng cho cả năm 2024. Riêng với việc đánh giá thiệt hại, Ủy ban Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ (ITC) sẽ xem xét trong giai đoạn kéo dài ba năm, từ 2022 đến hết 2024.

Theo quy trình điều tra thương mại của Hoa Kỳ, DOC sẽ xác minh và tính toán biên độ phá giá và mức độ trợ cấp, trong khi ITC đánh giá tác động thiệt hại đối với ngành sản xuất trong nước. Chỉ khi cả hai cơ quan cùng đưa ra kết luận khẳng định hành vi vi phạm và thiệt hại, các biện pháp áp thuế mới chính thức được áp dụng. Đặc biệt, trong điều tra CTC, Chính phủ của nước bị cáo buộc – trong trường hợp này là Việt Nam – cũng trở thành đối tượng bị xem xét.

Trước diễn biến phức tạp này, các hiệp hội và doanh nghiệp trong ngành thép cần khẩn trương kích hoạt cơ chế phản ứng. Hiệp hội Thép Việt Nam phải đóng vai trò đầu mối trong việc cập nhật thông tin, kết nối các doanh nghiệp liên quan và phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng để xây dựng chiến lược xử lý phù hợp.

Về phía các doanh nghiệp xuất khẩu, không chỉ cần nắm vững quy trình pháp lý của Mỹ mà còn phải chủ động chuẩn bị hồ sơ dữ liệu minh bạch, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu để giảm rủi ro tập trung. Quan trọng hơn hết, hợp tác đầy đủ với cơ quan điều tra Hoa Kỳ là yếu tố then chốt. Việc thiếu minh bạch hoặc không cung cấp đầy đủ thông tin có thể khiến doanh nghiệp bị áp mức thuế bất lợi – thậm chí là mức cao nhất theo luật định.