Cần phải giảm giá đô la lịch sử để xóa bỏ thâm hụt thương mại của Hoa Kỳ

Nếu Mỹ muốn giảm mạnh, hoặc thậm chí xóa bỏ thâm hụt thương mại, đồng đô la sẽ cần suy yếu đáng kể. Tuy nhiên, mức suy giảm cần thiết là bao nhiêu thì chưa rõ, bởi lịch sử cho thấy những đợt giảm giá lớn của đồng đô la rất hiếm và thường gây ra hậu quả khó lường cho thương mại toàn cầu.

Thực tế, nếu mục tiêu là làm đồng đô la yếu đi, thì chính quyền Trump khi đó đã đi đúng hướng: đồng bạc xanh giảm gần 10% trong một năm do lo ngại về tài chính công, uy tín chính sách của Washington và sự lung lay vị thế “nơi trú ẩn an toàn” của trái phiếu kho bạc Mỹ. Dù vậy, việc đồng đô la giảm 15% trong nhiệm kỳ đầu của Trump vẫn không giúp thu hẹp thâm hụt thương mại, vốn giữ quanh mức 2,5–3% GDP cho đến đại dịch.

Vai trò lịch sử

Xóa bỏ thâm hụt thương mại Mỹ mà tránh suy thoái là điều cực kỳ khó, nếu không muốn nói là chưa từng có tiền lệ. Trong nửa thế kỷ qua, Mỹ luôn nhập siêu do nhu cầu tiêu dùng cao và dòng vốn nước ngoài đổ vào tài sản Mỹ. Ngoại lệ duy nhất là quý 3/1980 với thặng dư thương mại 0,2% GDP và các thời điểm cân bằng thương mại ngắn vào 1982 và 1991–1992 — tất cả đều trùng với hoặc hệ quả từ các cuộc suy thoái kinh tế nặng nề khiến nhu cầu nhập khẩu giảm mạnh.

Đồng đô la từng đóng vai trò quan trọng duy nhất vào giai đoạn 1985–1987, khi đồng tiền này mất giá 50% sau Hiệp định Plaza và thâm hụt thương mại giảm mạnh vào đầu những năm 1990. Tuy nhiên, sự sụt giá lớn không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với việc thâm hụt giảm. Ví dụ, từ 2002 đến giữa 2008, đồng đô la giảm 40% nhưng thâm hụt thương mại Mỹ lại tiếp tục tăng, đạt đỉnh 6% GDP năm 2005. Phải đến cuộc khủng hoảng tài chính 2008, khi nhập khẩu sụt giảm mạnh vì Đại suy thoái, thâm hụt mới thu hẹp đáng kể.