Biến số bủa vây, chuyên gia nói gì về cơ hội trên thị trường lúc này?

Trong bối cảnh thế giới liên tục xuất hiện những “cơn gió ngược” từ địa chính trị, lãi suất đến giá hàng hóa, thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước vào giai đoạn thử thách lớn. Tuy nhiên, theo chuyên gia, chính trong biến động lại mở ra những cơ hội đáng chú ý cho nhà đầu tư biết chọn lọc.

Thị trường điều chỉnh sâu nhưng định giá trở nên hấp dẫn

Chia sẻ với Báo Đầu tư Chứng khoán, ông Trương Quang Bình – Giám đốc Nghiên cứu & Phân tích Khách hàng cá nhân tại Yuanta Việt Nam – cho biết VN-Index đang trong quá trình tạo đáy sau khi điều chỉnh khoảng 16% so với đỉnh tháng 2/2026.

Đáng chú ý, mặt bằng định giá đã trở nên hấp dẫn hơn khi: P/E dự phóng năm 2026 khoảng 11,8 lần, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình 10 năm là 13,5 lần.

Theo ông Bình, đây là yếu tố quan trọng giúp duy trì sức hấp dẫn dài hạn của thị trường, bất chấp biến động ngắn hạn.

Biến số toàn cầu: Rủi ro nhưng không phải “án tử”

Các yếu tố như căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, biến động giá dầu, chính sách thuế quan hay sức mạnh của đồng USD đều tạo áp lực lên thị trường.

Đặc biệt, xung đột liên quan đến Iran đã khiến giá năng lượng leo thang, làm dấy lên lo ngại về lạm phát. Tuy nhiên, Việt Nam đã phản ứng khá nhanh với các biện pháp như: Ổn định nguồn cung, tăng chi Quỹ bình ổn, giảm thuế tạm thời.

Nhờ đó, tác động đến lạm phát được kiểm soát ở mức tối thiểu.

Ở góc độ vĩ mô, việc đồng USD mạnh lên có thể gây áp lực lên tỷ giá và lãi suất, nhưng đây là rủi ro mang tính toàn cầu, không riêng Việt Nam.

Điểm sáng trong “bức tranh xám”

Dù bối cảnh 2026 mang nhiều gam màu trầm, vẫn có những điểm sáng đáng chú ý.

Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế lên tới 10%, một con số đầy tham vọng, kéo theo kỳ vọng: Đẩy mạnh đầu tư công, gia tăng cải cách, kích thích tiêu dùng nội địa.

Những động lực này mở ra cơ hội cho các nhóm ngành hưởng lợi trực tiếp, đặc biệt là xây dựng và vật liệu.

Một trong những doanh nghiệp được đánh giá cao là Hòa Phát (HPG) – nhà sản xuất thép lớn nhất Việt Nam với mô hình khép kín, hưởng lợi trực tiếp từ làn sóng đầu tư công.

Một điểm sáng khác là dòng vốn đầu tư nước ngoài vẫn duy trì mạnh mẽ.

Theo số liệu thống kê: FDI thực hiện năm 2025 đạt 27,62 tỷ USD, tăng 9%. Đây là mức cao kỷ lục, gần gấp 3 lần giá trị rút ròng trên thị trường chứng khoán. Trong đó, lĩnh vực chế biến – chế tạo chiếm tới 82,8%, tương đương 22,88 tỷ USD.

Dòng vốn này không chỉ hỗ trợ tăng trưởng kinh tế mà còn tạo động lực cho nhóm bất động sản khu công nghiệp và cán cân thanh toán quốc gia.

Giá năng lượng tăng: Áp lực và cơ hội song hành

Chiến sự Trung Đông khiến giá nguyên liệu hóa thạch tăng mạnh: Giá than tăng khoảng 30%, lên 140 USD/tấn. Giá dầu FO tăng gấp đôi, lên khoảng 700 USD/tấn.

Điều này gây áp lực lớn lên chi phí sản xuất điện than và điện khí. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, đây lại là cơ hội cho năng lượng tái tạo.

Việt Nam được đánh giá có tiềm năng lớn trong điện gió và điện mặt trời. Khi giá điện từ nhiên liệu hóa thạch tăng, năng lượng tái tạo trở nên cạnh tranh hơn, mở ra dư địa tăng trưởng cho doanh nghiệp trong ngành.

Nhà đầu tư nên làm gì trong “vùng nhiễu”?

Trước thị trường khó lường, chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư ưu tiên quản trị rủi ro:

Các tín hiệu cần theo dõi để xác nhận xu hướng đảo chiều gồm:

Chiến lược cho năm 2026: Linh hoạt là chìa khóa

Với nhà đầu tư ngắn hạn, chiến lược phù hợp là kiên nhẫn, chọn lọc cổ phiếu có “câu chuyện” và mua ở vùng giá hấp dẫn.

Trong khi đó, nhà đầu tư dài hạn có thể áp dụng chiến lược DCA (bình quân giá) để tối ưu hiệu quả đầu tư trong giai đoạn biến động. Phương pháp này giúp giảm rủi ro “bắt sai đáy” và phù hợp với những người không có thời gian theo dõi thị trường liên tục.

Biến động toàn cầu đang khiến thị trường chứng khoán Việt Nam trở nên khó đoán hơn bao giờ hết. Tuy nhiên, với nền tảng vĩ mô ổn định, dòng vốn FDI tích cực và định giá hấp dẫn, cơ hội vẫn hiện hữu.

Trong một thị trường nhiều nhiễu động, thành công không đến từ việc đoán đúng mọi biến số, mà từ khả năng quản trị rủi ro và kiên định với chiến lược đầu tư.