"Bãi mìn" Hormuz và phép thử bản lĩnh của ông Trump

Không cần đến tên lửa hành trình hay máy bay không người lái hiện đại, Iran đang nắm giữ một loại vũ khí thô sơ nhưng có sức công phá khủng khiếp lên kinh tế toàn cầu: Thủy lôi – thứ "át chủ bài" ẩn mình có thể biến eo biển Hormuz thành một bãi mìn chết chóc.

Eo biển Hormuz là một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới, nơi phần lớn dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng từ Trung Đông được vận chuyển ra thị trường quốc tế.

Trong bối cảnh căng thẳng gia tăng, nhiều chuyên gia cho rằng thủy lôi có thể là công cụ nguy hiểm nhất mà Iran sử dụng tại khu vực này.

Loại vũ khí này đặc biệt phù hợp với chiến thuật chiến tranh bất đối xứng. Ngay cả khi năng lực quân sự thông thường bị hạn chế, việc rải thủy lôi vẫn có thể khiến đối phương luôn ở trong trạng thái bị đe dọa.

Một điểm đáng chú ý là việc triển khai thủy lôi không đòi hỏi các tàu chiến lớn. Chúng có thể được thả từ các tàu nhỏ hoặc thậm chí từ những thuyền dân sự, khiến việc phát hiện và ngăn chặn trở nên khó khăn hơn.

Kho vũ khí của Iran được cho là bao gồm nhiều loại thủy lôi khác nhau, từ thủy lôi trôi nổi cho đến các loại neo dưới đáy biển ở độ sâu nhất định – vốn rất khó phát hiện đối với tàu chở dầu.

Nguy cơ đối với vận tải hàng hải

Nếu thủy lôi được rải trên diện rộng, hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz sẽ trở nên rủi ro cao, đặc biệt đối với các tàu chở dầu.

Ngay cả khi có các biện pháp rà phá thủy lôi, tàu thương mại thường cần sự hộ tống của hải quân để đảm bảo an toàn. Tuy nhiên, ngay cả các tàu hộ tống quân sự cũng không thể loại bỏ hoàn toàn nguy cơ.

Theo một số nghiên cứu quân sự, thủy lôi từng gây hư hại cho nhiều tàu hơn bất kỳ loại vũ khí hải quân nào khác kể từ sau Thế chiến II.

Lịch sử cũng từng ghi nhận những sự cố tương tự tại khu vực này. Trong thập niên 1980, một tàu chiến Mỹ đã bị trúng thủy lôi trong giai đoạn xung đột Iran – Iraq, làm bùng lên căng thẳng quân sự lớn.

Mỹ theo dõi sát tình hình

Trước các thông tin liên quan đến nguy cơ rải thủy lôi tại Hormuz, Washington đã đưa ra cảnh báo mạnh mẽ và theo dõi chặt chẽ mọi diễn biến.

Quân đội Mỹ cho biết đã tấn công một số phương tiện hải quân của Iran bị nghi có khả năng triển khai thủy lôi. Một số hệ thống quân sự khác cũng bị nhắm tới nhằm hạn chế năng lực triển khai loại vũ khí này.

Tuy nhiên, việc sử dụng các xuồng nhỏ hoặc thuyền dân sự để triển khai thủy lôi khiến việc phát hiện trở nên khó khăn hơn.

Ngoài thủy lôi, các tàu di chuyển qua eo biển Hormuz còn phải đối mặt với nguy cơ từ máy bay không người lái và tên lửa. Trong những ngày gần đây, một số tàu thương mại đã báo cáo bị tấn công khi đi qua khu vực này.

Trong bối cảnh đó, khả năng các lực lượng hải quân triển khai hoạt động hộ tống tàu thương mại đang được xem xét, nhằm giảm thiểu rủi ro đối với tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.