376 tỷ đồng và những dấu hỏi xung quanh "Nuôi em"

Từ năm 2020 đến nay, dự án Nuôi em đã tiêu tốn hơn 250 tỷ đồng, gây chú ý trong bối cảnh nghi vấn minh bạch và quản lý tài chính.

Dự án Nuôi Em xuất phát từ năm 2014, là một mô hình thiện nguyện được yêu mến với mục tiêu cung cấp bữa ăn trưa đủ chất cho trẻ em vùng cao, nhằm giảm thiểu tình trạng bỏ học. Được điều phối bởi ông Hoàng Hoa Trung, dự án nhanh chóng lan tỏa, trở thành một hiện tượng cộng đồng. Sự thành công này đã đưa Hoàng Hoa Trung lọt vào “Top 30 Under 30” của Forbes Việt Nam năm 2020, một dấu ấn rực rỡ cho một thời kỳ huy hoàng của dự án.

Hoàng Hoa Trung - người điều hành dự án Nuôi em

Từ một bữa cơm đến đế chế 16 dự án thành phần

Theo mô tả, mỗi học sinh vùng cao – ngoài hỗ trợ từ Nhà nước – sẽ được bổ sung khẩu phần ăn "cơm – thịt – đậu – canh – rau" với mức hỗ trợ khoảng 1,45 triệu đồng/năm (hoặc 1,65 triệu đồng cho đối tượng đặc biệt). Từ năm 2020, dự án công bố đã có hơn 20.000 trẻ được nhận nuôi, mỗi em được bảo trợ 150.000 đồng/tháng từ cộng đồng "anh/chị nuôi."

Đáng chú ý, từ một sáng kiến nhỏ, Nuôi Em đã bành trướng thành một "hệ sinh thái" 16 dự án thành phần, tập trung sâu rộng vào cơ sở vật chất, sinh hoạt và học tập.

Sức mạnh 2000: Xây trường, cầu, nhà "hạnh phúc" bằng mô hình góp tiền lẻ 2.000 đồng tự động. Đã xây hơn 115 nhà hạnh phúc và 338 điểm trường trong 14 năm.

Đi ra từ bản: Hỗ trợ tiêu thụ nông, lâm sản cho phụ huynh, vận hành với cơ chế gây quỹ 25% lợi nhuận góp quỹ xây trường. Đáng lưu ý, tài khoản nhận tiền hàng là của cá nhân Nguyễn Thị Lý, không phải tài khoản chính thức của Nuôi Em.

Các sáng kiến khác: Tặng laptop cũ (Được học), tủ sách, bếp gas công nghiệp, nước sạch, và hệ thống điện xanh (Được dạy).

Bất ngờ với con số giải ngân 376 tỷ đồng và 'lỗ hổng' tài chính

Hệ sinh thái Nuôi em

Theo thống kê dự án tự công bố, từ năm 2020 đến nay, tổng giá trị chi cho toàn bộ hệ sinh thái đã vượt mốc 376 tỷ đồng, riêng dự án Nuôi Em đã chiếm hơn 250 tỷ đồng.

Tuy nhiên, ngay tại tâm điểm của dòng tiền khổng lồ này, một sự thật đáng lưu tâm đã gây tranh cãi: Toàn bộ tiền Nuôi Em từ các nhà bảo trợ đều chuyển về tài khoản cá nhân mang tên Hoàng Hoa Trung.

Nhóm vận hành lý giải đây là dự án "kỳ lạ", không quá chú trọng vào "giấy tờ" mà tập trung vào sự tin tưởng. Họ còn khẳng định dự án được nhiều tổ chức kiểm toán tham gia hỗ trợ kiểm soát tài chính. Đồng thời, Nuôi Em nêu rõ tiêu chí: khi đồng ý tham gia, người đóng góp đã hoàn toàn ủy quyền và tin tưởng vào cách thức quản lý tài chính và triển khai của Nhóm Nuôi Em.

Tiền sử dụng tại các dự án

Khủng hoảng niềm tin: Hàng loạt nghi vấn minh bạch

Gần đây, mạng xã hội đã bùng nổ hàng loạt phản ánh nghiêm trọng, tạo nên một khủng hoảng minh bạch lớn đối với Nuôi Em:

Trùng lặp bảo trợ: Trường hợp hai nhà bảo trợ cùng nhận nuôi một trẻ với cùng mã số.

Sử dụng tài khoản cá nhân: Dòng tiền từ thiện chuyển thẳng vào tài khoản cá nhân người điều hành.

Thu tiền vô lý: Yêu cầu tiếp tục đóng tiền dù đã đủ cho năm học hoặc trẻ đã quá tuổi được nhận hỗ trợ.

Thiếu thông tin: Chậm cung cấp ảnh cập nhật hoặc thông tin về trẻ được nuôi.

Trước làn sóng phản đối và yêu cầu minh bạch từ cộng đồng, người điều hành dự án đã phải đăng đàn thông báo tạm dừng một số hoạt động thu – chi, đóng băng tài khoản để rà soát dữ liệu và kiểm tra hệ thống. Đây là động thái cho thấy dự án đang nghiêm túc đối diện với những chất vấn về cách vận hành của mình, hy vọng sẽ sớm có báo cáo công khai chi tiết để lấy lại niềm tin đã mất.